Cel badania Analiza mierzy ilość zonuliny – regulującego białka tight junctions – w próbce stolca. Zonulina kontroluje otwieranie i zamykanie połączeń międzykomórkowych w nabłonku jelitowym; jej podwyższony poziom świadczy o upośledzeniu integralności bariery jelitowej. Wskazania kliniczne Ocena zwiększonej przepuszczalności jelita (tzw. Choroby autoimmunologiczne, m.in. celiakia, choroba Hashimoto, toczeń.
Zaburzenia neurorozwojowe – autyzm (ASD), PANS/PANDAS oraz inne spektrum neuropsychiatryczne. Zespół jelita drażliwego (IBS) oraz inne dysfunkcje czynnościowe przewodu pokarmowego. Choroby zapalne jelit (Crohn, wrzodziejące zapalenie jelita grubego). Nietolerancje pokarmowe i nadwrażliwości, w tym reakcje na gluten. Wspomaganie oceny stanu zapalnego i dysbiozy mikroflory jelitowej.
Materiał biologiczny i warunki transportu Jednorazowa próbka stolca o masie 5‑10 g, pobrana w czystym pojemniku bez dodatków chemicznych. Próbkę należy dostarczyć do laboratorium w ciągu 24 h od pobrania, przechowując ją w temperaturze 2‑8 °C (lodówka). Dłuższe przechowywanie wymaga zamrożenia w temperaturze –20 °C.
Metoda pomiarowa Stężenie zonuliny oznacza się techniką immunoenzymatyczną ELISA, wykorzystującą wysoko specyficzne przeciwciała monoklonalne skierowane przeciw ludzkiej zonulinie. Wynik podaje się w nanogramach na mililitr (ng/mL) lub w mikrogramach na gram masy stolca (µg/g), zgodnie z przyjętym protokołem laboratorium. Przygotowanie pacjenta Post nie jest wymagany – można spożywać posiłki normalnie.
Unikać przyjmowania probiotyków, pre‑ i synbiotyków oraz suplementów zawierających glutaminę przez co najmniej 48 h przed pobraniem próbki. Antybiotyki, leki przeciwzapalne i immunosupresyjne powinny być odstawione, o ile jest to możliwe, przynajmniej 2 tygodnie przed badaniem. Próbkę należy zebrać w domu, unikając kontaktu z wodą z toalety oraz zanieczyszczeń mechanicznych.
Interpretacja wyników Wartość mieszcząca się w przyjętym przedziale referencyjnym (zwykle < 30 ng/mL) wskazuje na prawidłową integralność bariery jelitowej. Wynik powyżej 30 ng/mL sugeruje zwiększoną przepuszczalność jelita; może to być konsekwencją dysbiozy, aktywacji układu immunologicznego lub ekspozycji na czynniki drażniące (np.