Cel badania Celem zestawu atopowego screen (kod ICD ZAS54) jest ilościowe oznaczenie specyficznych przeciwciał klasy IgE w surowicy przeciwko 54 wybranym alergenom pokarmowym i wziewnym. Uzyskane wyniki umożliwiają stworzenie profilu alergicznego pacjenta oraz ocenę stopnia nadwrażliwości. Wskazania kliniczne Potwierdzenie lub wykluczenie alergii w przebiegu atopowego zapalenia skóry, astmy oskrzelowej, alergicznego nieżytu nosa oraz alergii pokarmowych.
Identyfikacja przyczyn objawów skórnych, pokarmowych lub oddechowych u dzieci i dorosłych, w tym u osób z zaburzeniami neurorozwojowymi (ASD, PANS/PANDAS), u których często współistnieją choroby alergiczne. Wsparcie w planowaniu diety eliminacyjnej, wyborze preparatów immunoterapii alergenowej oraz ocenie ryzyka reakcji alergicznych przed podaniem leków lub szczepionek zawierających składniki alergenne. Monitoring skuteczności podjętych interwencji terapeutycznych (np.
Materiał biologiczny Do badania potrzebna jest surowica lub osocze pobrane z żyły obwodowej (minimum 5 ml). Próbkę należy odwirować, a następnie przechowywać w temperaturze 2‑8 °C, nie dłużej niż 7 dni od pobrania. Dłuższe przechowywanie wymaga zamrożenia w temperaturze –20 °C. Metoda Analiza oparta jest na technologii ImmunoCAP (immunofluorescencja lub chemiluminescencja).
Każdy z 54 alergenów jest przedstawiony jako oddzielny mikrotest, a stężenie specyficznych IgE wyrażane jest w jednostkach kilounitów na litr (kU/L). Test charakteryzuje wysoką czułość (≈ 95 %) i specyficzność (≈ 90 %). Interpretacja wyników Negatywny (≤ 0,35 kU/L) – brak wykrywalnych przeciwciał IgE wobec badanego alergenu; nie wyklucza reakcji nie‑IgE‑mediowanych. Pozytywny (≥ 0,35 kU/L) – obecność specyficznych IgE.
Podział według stężenia: 0,35‑0,70 kU/L – niska czułość; 0,70‑3,5 kU/L – umiarkowana wrażliwość; > 3,5 kU/L – wysoka wrażliwość, zwiększone ryzyko objawów klinicznych. Wysokie wartości w połączeniu z objawami klinicznymi potwierdzają alergię i uzasadniają dalsze postępowanie terapeutyczne. Wynik należy zawsze zestawiać z wywiadem, badaniem fizykalnym oraz, w razie potrzeby, testami prowokacyjnymi.
Przygotowanie pacjenta Przed pobraniem krwi nie wymaga się specjalnego przygotowania, jednak zaleca się: Zaprzestanie przyjmowania leków przeciwhistaminowych (cetirizyna, loratadyna, feksofenadyna) oraz kortykosteroidów systemowych na co najmniej 5 dni przed pobraniem. Unikanie spożywania dużych ilości potencjalnych alergenów pokarmowych (orzechy, ryby, skorupiaki) w dniu pobrania, aby nie zakłócić wyników.