Cel badania Test potwierdzający odczyn Wassermanna (kod ICD: WR-POTW) ma za zadanie wykrycie w surowicy przeciwciał reaginowych, które pośrednio wskazują na zakażenie krętkiem bladym (Treponema pallidum). Wynik dodatni potwierdza pozytywny rezultat testu przesiewowego (np. VDRL, RPR) i pozwala podjąć decyzję o dalszej diagnostyce oraz leczeniu. Materiał biologiczny Surowica lub osocze pobrane z żyły w probówce bez antykoagulantu lub z dodatkiem EDTA.
Przygotowanie pacjenta Przygotowanie nie wymaga specjalnych wymogów – nie jest potrzebna głodówka ani odstawianie stałych leków. Zaleca się jednak, aby pacjent nie przyjmował antybiotyków skutecznych przeciwko kiły w ciągu ostatnich 14 dni, gdyż mogą one obniżać poziom przeciwciał i fałszować wynik. Metoda Odczyn Wassermanna jest testem nie‑treponemalnym opartym na reakcji flokulacji.
Do próbki surowicy dodaje się sztucznie przygotowane antygeny zawierające fosfolipidy (kardiolipin) oraz cholesterol. Obecność przeciwciał reaginowych prowadzi do powstania widocznej chmury (flokulacji), której intensywność ocenia się wizualnie lub przy użyciu spektrofotometrii. Interpretacja wyników Wynik ujemny – brak wykrywalnych przeciwciał reaginowych; nie ma dowodów na aktualne zakażenie kiłą.
Wynik dodatni – wykryto przeciwciała reaginowe; wymaga potwierdzenia testem treponemalnym (np. TPHA, FTA‑ABS) oraz oceny klinicznej. Tytulowanie – w przypadku wyniku dodatniego określa się miano przeciwciał (np. Wzrost miana w kolejnych badaniach sugeruje aktywną infekcję, natomiast spadek wskazuje na skuteczność terapii. Wskazania kliniczne Potwierdzenie dodatniego wyniku testu przesiewowego (VDRL, RPR) w celu wykluczenia fałszywego dodatniego.
Kontrola serologiczna po zakończeniu antybiotykoterapii kiły. Badania przed oddaniem krwi, w czasie ciąży oraz przed planowanymi zabiegami chirurgicznymi. Osoby z zachowaniami ryzykownymi (liczne zmiany partnerów, brak zabezpieczeń). Noworodki i małe dzieci urodzone przez matki z potwierdzonym zakażeniem (wrodzona kiła). Monitorowanie przebiegu choroby u pacjentów z przewlekłymi infekcjami lub współistniejącymi chorobami autoimmunologicznymi.
Czynniki powodujące wynik fałszywie dodatni Test Wassermanna nie jest w pełni specyficzny dla kiły. Pozytywny wynik może wystąpić w: Chorobach autoimmunologicznych (toczeń rumieniowaty układowy, reumatoidalne zapalenie stawów). Przewlekłych chorobach wątroby, niektórych nowotworach oraz infekcjach wirusowych (np. HIV, wirusowe zapalenie wątroby). Z tego powodu każdy dodatni rezultat testu WR musi być zweryfikowany przy pomocy testu treponemalnego.