Przejdź do treści

Wolne białko S

Cel badania Analiza określa ilość wolnej (niezwiązanej z C4‑białkiem) frakcji białka S w osoczu. Białko S jest glikoproteiną zależną od witaminy K, współpracującą z aktywowanym białkiem C w hamowaniu czynników krzepnięcia Va i VIIIa, co ogranicza powstawanie skrzepów. Wskazania kliniczne Diagnostyka podejrzenia wrodzonego lub nabytego niedoboru białka S (np. Powtarzające się zakrzepy żylne, zatorowo‑płucne lub niecharakterystyczne lokalizacje zakrzepów.

Powikłania ciąży, takie jak nawracające poronienia, przedwczesny poród lub stan przedrzucawkowy związany z zaburzeniami krzepnięcia. Kontrola terapii przeciwzakrzepowej u pacjentów przyjmujących warfarynę, acenokumarol lub nowe doustne antykoagulanty. Ocena ryzyka trombofilicznego w rodzinach z udokumentowanymi przypadkami zakrzepicy.

W kontekście zaburzeń neurorozwojowych (w tym spektrum autyzmu), gdy istnieje podejrzenie współistniejących nieprawidłowości układu hemostatycznego. Materiał biologiczny Świeża krew pobrana do probówki zawierającej 3,2 % sodu cytrynianowego (stosunek 1 ml antykoagulantu do 9 ml krwi). Po pobraniu próbkę należy natychmiast odwirować (1500 g, 10 min, 20 °C) w celu uzyskania osocza.

Osocze przechowuje się w temperaturze 2‑8 °C, jeśli analiza zostanie wykonana w ciągu 24 h; przy dłuższym odczekaniu próbkę zamraża się w –20 °C. Przygotowanie pacjenta Badanie nie wymaga postu. Jeśli to możliwe, należy wstrzymać przyjmowanie warfaryny, acenokumarolu lub innych antykoagulantów na co najmniej 7 dni przed pobraniem.

Stosowanie doustnych środków antykoncepcyjnych, hormonalnej terapii zastępczej oraz suplementów z witaminą K może wpływać na wynik – zaleca się odstawienie ich na 2‑3 dni przed badaniem. Unikaj intensywnego wysiłku fizycznego oraz silnego stresu w dniu pobrania. Optymalny poranek jest preferowany, aby zminimalizować zmienność dobową poziomu białka S.

Metoda Stężenie wolnego białka S oznacza się najczęściej metodą immunologiczną – testem enzymatycznym ELISA lub immunoturbidymetrią. Testy te wykrywają wyłącznie frakcję wolną, niepowiązaną z C4‑białkiem, i podają wynik w % (procent wolnego białka S względem całkowitego) lub w µg/ml. Interpretacja wyników Zakres referencyjny: 60‑130 % wolnego białka S (wartości mogą nieznacznie różnić się między laboratoriami).