Cel badania Badanie ma na celu potwierdzenie zakażenia Treponema pallidum (kiła) poprzez wykrycie specyficznych przeciwciał (IgM i/lub IgG) w surowicy krwi żylnej. Jest stosowane po uzyskaniu wyniku dodatniego w testach przesiewowych (np. VDRL, RPR) w celu wykluczenia wyników fałszywie dodatnich. Wskazania kliniczne Pozytywny wynik testu przesiewowego na kiłę (VDRL, RPR).
Objawy kliniczne sugerujące kiłę: wrzód pierwotny, wysypka drugorzędowa, objawy neurologiczne, kardiologiczne. Monitorowanie skuteczności leczenia antybiotykowego (spadek tytułu przeciwciał). Ocena ryzyka zakażenia u kobiet w ciąży oraz noworodków. W kontekście zaburzeń neurorozwojowych – wykluczenie prenatalnej infekcji kiłowej jako czynnika ryzyka rozwoju ASD, PANS/PANDAS i innych zaburzeń neuropsychiatrycznych.
Metoda Wykonywany jest test immunologiczny, najczęściej jedną z następujących technik: TPHA (Treponema pallidum hemagglutination assay) – wykrywa przeciwciała aglutynacyjne. FTA‑ABS (Fluorescent treponemal antibody absorption) – immunofluorescencja przeciwciał przeciwko T. EIA / CLIA (enzyme‑linked immunosorbent assay / chemiluminescent immunoassay) – automatyczne testy enzymatyczne lub chemiluminescencyjne. Materiałem biologicznym jest surowica pobrana z krwi żylnej.
Próbka jest odwirowana, a następnie poddawana wyżej wymienionej metodzie zgodnie z protokołem producenta. Interpretacja wyników Wynik dodatni – potwierdza zakażenie T. Należy uwzględnić stadium choroby oraz wyniki testów nie‑treponemalnych. Wynik ujemny – brak wykrywalnych przeciwciał; nie wyklucza jednak bardzo wczesnego zakażenia (okres okienkowy) – w takim przypadku zaleca się powtórzenie badania po 2‑4 tygodniach.
Wynik nieokreślony / nieczytelny – konieczne jest powtórzenie testu lub zastosowanie alternatywnej metody potwierdzającej. Przygotowanie pacjenta Przed pobraniem krwi nie wymaga się specjalnych przygotowań dietetycznych ani odstawiania leków. Warto jednak poinformować pacjenta, że: Badanie można wykonać w dowolnym momencie dnia. Jeśli pacjent przyjmuje immunoglobuliny lub niedawno przeszedł transfuzję, wyniki mogą być zafałszowane.
W przypadku kobiet w ciąży zaleca się jednoczesne wykonanie testu nie‑treponemalnego oraz potwierdzającego, aby ocenić ryzyko przeniesienia zakażenia na płód. Powiązania z innymi badaniami W diagnostyce kiły zaleca się łączną ocenę wyników testu nie‑treponemalnego (VDRL, RPR) i potwierdzającego. W przypadkach podejrzenia neurokiły (zaburzenia neurologiczne) wskazane jest dodatkowe badanie płynu mózgowo‑rdzeniowego (CSF) pod kątem obecności przeciwciał i komórek zapalnych.