Cel badania Immunoblot ANA/ENA służy do wykrywania i identyfikacji specyficznych autoprzeciwciał skierowanych przeciwko antygenom jądrowym (ANA) oraz antygenom cytoplazmatycznym (ENA) obecnym w surowicy krwi. Analiza obejmuje 16 wybranych antygenów, co pozwala na dokładne określenie profilu autoimmunologicznego pacjenta i wspomaga diagnostykę chorób autoimmunologicznych tkanki łącznej, a także oceny ich potencjalnego wpływu na zaburzenia neurorozwojowe.
Wskazania kliniczne Podejrzenie chorób autoimmunologicznych tkanki łącznej, m.in.: toczeń rumieniowaty układowy (ICD‑10 M32) toczeń skórny (M32.0) zespół Sjögrena (M35.0) stwardnienie układowe (M34) mieszane choroby tkanki łącznej (M35.1) zapalenie mięśni (polimialgia, zapalenie mięśni – M33‑M33.9) Ocena przyczyn objawów neurologicznych lub zaburzeń rozwojowych (np. autyzm, ADHD) w kontekście możliwego udziału autoimmunologii.
Monitorowanie przebiegu i skuteczności leczenia chorób autoimmunologicznych. Badanie kontrolne u pacjentów z wcześniej potwierdzonymi przeciwciałami ANA/ENA. Metoda Badanie przeprowadzane jest metodą immunoblotu – techniki immunologicznej polegającej na rozdzieleniu na membranie nitrocelulozowej 16 wyselekcjonowanych antygenów, a następnie inkubacji z surowicą pacjenta. Obecność specyficznych przeciwciał wykrywana jest za pomocą znakowanego wtórnie przeciwciała (np.
przeciw ludzkiej immunoglobuliny G) i wizualizacji przy użyciu reakcji chemiluminescencyjnej lub enzymatycznej. Wynik podawany jest jako obecność (+) lub brak (–) reakcji dla każdego z badanych antygenów. Przygotowanie pacjenta Do pobrania materiału wystarczy 5‑10 ml krwi żylnej pobranej do probówki bez antykoagulantu. Nie jest wymagana żadna specjalna diety ani post przed pobraniem.
Należy unikać intensywnego wysiłku fizycznego oraz przyjmowania leków immunosupresyjnych w ciągu 48 h, jeśli to możliwe, aby nie wpływały na wynik badania. Próbka powinna być dostarczona do laboratorium w temperaturze pokojowej w ciągu 24 h od pobrania.
Interpretacja wyników Pozytywne wyniki (obecność przeciwciał przeciwko jednemu lub kilku antygenom) sugerują aktywność autoimmunologiczną i wymagają dalszej oceny klinicznej oraz ewentualnego skierowania do specjalisty reumatologa, immunologa lub neurologa. Negatywne wyniki (brak wykrytych przeciwciał) nie wykluczają choroby autoimmunologicznej, szczególnie w początkowych stadiach lub przy niskich poziomach przeciwciał.