Cel badania Test EMA (Eosin‑5‑Maleimide) jest metodą cytometryczną służącą do oceny integralności i rozmieszczenia białek cytoszkieletu erytrocytów, przede wszystkim białka band‑3, spektryny, ankyryny oraz białka 4.1. Badanie umożliwia wykrycie ich niedoborów lub nieprawidłowej struktury, co jest charakterystyczne dla wrodzonych anemii hemolitycznych, takich jak dziedziczna sferocytoza, eliptycytoza, czy stomatocytoza.
Wskazania kliniczne Podejrzenie wrodzonych anemii hemolitycznych (ICD‑10: D55‑D59) Niejasna przyczyna przewlekłej anemii z objawami hemolizy Rodzinne występowanie sferocytów lub eliptyków w rozmazie krwi Współistniejące zaburzenia neurorozwojowe (np.
ASD) z nieustalonym stanem anemii, które mogą wpływać na rozwój poznawczy Potrzeba różnicowania przyczyn hemolizy przed skierowaniem do testów genetycznych Metoda Próbka pełnej krwi żylnej pobrana w probówce z antykoagulantem EDTA jest poddawana następującym etapom: Rozcieńczenie erytrocytów w buforze fizjologicznym Inkubacja z barwnikiem fluorescencyjnym Eosin‑5‑Maleimide (EMA), który wiąże się selektywnie z białkiem band‑3 oraz innymi komponentami cytoszkieletu Usunięcie nadmiaru barwnika i ponowne zawieszenie komórek Analiza przepływowa (flow cytometry) – pomiar intensywności fluorescencji każdego erytrocytu Wynik wyrażany jest jako średnia intensywność fluorescencji (Mean Fluorescence Intensity, MFI) i porównywany z wartościami referencyjnymi uzyskanymi od zdrowych dawców.
Interpretacja wyników Obniżona MFI – wskazuje na zmniejszoną zawartość lub nieprawidłowe rozmieszczenie białek cytoszkieletu; typowe dla dziedzicznej sferocytozy (deficyt spektryny lub ankyryny) oraz niektórych postaci eliptycytozy. Norma MFI – prawdopodobnie wyklucza najczęstsze wrodzone zaburzenia białek cytoszkieletu; dalsze badania mogą obejmować testy enzymatyczne (np.
Wzrost MFI – rzadko obserwowany, może wynikać z technicznych artefaktów lub nieprawidłowej obsady barwnika; wymaga powtórzenia badania. Interpretacja powinna być zawsze powiązana z wynikami morfologii krwi, testami hemolizy (bilirubina, LDH, haptoglobina) oraz historią kliniczną pacjenta. Przygotowanie pacjenta Nie wymaga głodówki ani specjalnych restrykcji dietetycznych. Próbka pobierana jest z żyły obwodowej do probówki z EDTA; należy unikać hemolizy podczas pobierania.
Materiał powinien być dostarczony do laboratorium w ciągu 24 h, przechowywany w temperaturze 2‑8 °C. W przypadku pacjentów przyjmujących leki wpływające na błonę komórkową (np. sterydy, immunomodulatory) zaleca się odnotowanie tego faktu w karcie badania. Znaczenie w kontekście zaburzeń neurorozwojowych Przewlekła anemia hemolityczna może prowadzić do niedotlenienia mózgu i wpływać na rozwój poznawczy, szczególnie u dzieci z zaburzeniami neurorozwojowymi takimi jak ASD.