Cel badania Określenie ilościowego stężenia telluru (Te) w pełnej krwi żylnej pobranej do probówki z dodatkiem EDTA. Badanie służy do oceny narażenia na ten pierwiastek, monitorowania osób pracujących w środowiskach przemysłowych oraz identyfikacji ewentualnej toksyczności u pacjentów, w tym dzieci z zaburzeniami neurorozwojowymi.
Wskazania kliniczne Potencjalna ekspozycja zawodowa (przemysł elektroniczny, metalurgia, produkcja stopów telluru) Ustalenie przyczyn objawów toksycznych: zaburzenia neurologiczne, bóle głowy, zaburzenia równowagi, objawy ze strony układu pokarmowego i nerek Ocena ryzyka toksyczności u dzieci i młodzieży, zwłaszcza w kontekście zaburzeń rozwojowych (ASD, ADHD, opóźnienia rozwojowe) Monitorowanie terapii chelatującej lub innych interwencji mających na celu redukcję poziomu metali ciężkich Materiał biologiczny i przygotowanie pacjenta Do badania wymagana jest pełna krew żylna pobrana do probówki zawierającej antykoagulant EDTA (zwykle 2 ml).
Nie jest wymagana specjalna diety ani post przed pobraniem, ale należy unikać: Kontaktów z metalami ciężkimi (np.
prace przy spawaniu, używanie metalowych narzędzi bez rękawic) Stosowania suplementów zawierających selen, żelazo lub inne pierwiastki mogące zakłócić pomiar Używania opasek lub opasek na rękę z metalowymi elementami Metoda Stężenie telluru określane jest metodą indukcyjnie sprzężonej plazmy z spektrometrią mas (ICP‑MS) po odpowiedniej preparacji próbki (kwasowa digestja).
Metoda zapewnia wysoką czułość (dolny próg wykrywalności Interpretacja wyników Wartość prawidłowa: zazwyczaj Podwyższony poziom: > 0,5 µg/L wskazuje na zwiększoną ekspozycję; wartości powyżej 5 µg/L są uznawane za potencjalnie toksyczne i wymagają dalszej oceny klinicznej. Interpretacja kliniczna: podwyższone stężenie w połączeniu z objawami neurologicznymi lub zaburzeniami rozwojowymi może sugerować toksyczny wpływ telluru na układ nerwowy.
W takim przypadku zaleca się dodatkowe badania (np. badanie moczu na metabolity telluru, ocena funkcji wątroby i nerek) oraz konsultację z toksykologiem. Znaczenie w diagnostyce zaburzeń neurorozwojowych Badania wykazały, że niektóre metale ciężkie, w tym tellur, mogą oddziaływać na rozwój mózgu poprzez: Indukowanie stresu oksydacyjnego i uszkodzeń mitochondrialnych Zakłócanie sygnalizacji neuroprzekaźników (np.