Cel badania Analiza subpopulacji komórek NK (CD56⁺CD16⁺) w krwi obwodowej pozwala określić ich liczbę, proporcje oraz stopień dojrzałości. Badanie wykrywa ewentualne zaburzenia w liczbie lub funkcji komórek NK, które mogą być związane z dysregulacją immunologiczną, stanami zapalnymi oraz niektórymi zaburzeniami neurorozwojowymi, takimi jak autyzm (ASD) czy PANS/PANDAS. Wskazania kliniczne Ocena funkcji układu odpornościowego w chorobach autoimmunologicznych i immunologicznych.
Diagnostyka i monitorowanie zaburzeń neurorozwojowych, w tym ASD, PANS/PANDAS, które mogą wiązać się z nieprawidłową aktywnością komórek NK. Badanie przy podejrzeniu przewlekłego zapalenia, infekcji wirusowych lub bakteryjnych. Ocena skuteczności terapii immunomodulacyjnych (np. Materiał biologiczny Krew pełna pobrana w probówce z antykoagulantem EDTA. Próbka powinna być pobrana w dniach od poniedziałku do czwartku, aby zapewnić optymalną stabilność komórek.
Metoda Badanie wykonywane jest metodą cytometrii przepływowej (flow cytometry) z użyciem przeciwciał monoklonalnych skierowanych przeciwko markerom powierzchniowym CD56 i CD16. Analiza obejmuje: Wyznaczenie całkowitej liczby komórek NK w 10⁹ leukocytów. Podział na subpopulacje: CD56⁽bright⁾CD16⁽‑⁾ (wysoka produkcja cytokin) oraz CD56⁽dim⁾CD16⁽+⁾ (wysoka cytotoksyczność). NKG2A, KIR) w zależności od protokołu laboratorium.
Przygotowanie pacjenta Przed pobraniem krwi nie jest wymagana specjalna diéta ani wstrzymywanie leków, chyba że lekarz zaleci inaczej (np. odstawienie leków immunosupresyjnych). Pacjent powinien unikać intensywnego wysiłku fizycznego oraz dużych ilości alkoholu w dniu pobrania. Interpretacja wyników Normy referencyjne zależą od wieku, płci i zastosowanej metody, ale ogólnie przyjmuje się: Całkowita liczba komórek NK: 100‑400 komórek/µl krwi.
Udział subpopulacji CD56⁽bright⁾: 5‑10 % całkowitej liczby NK. Udział subpopulacji CD56⁽dim⁾: 90‑95 % całkowitej liczby NK. Wyniki poniżej normy mogą wskazywać na immunosupresję, predyspozycje do infekcji wirusowych lub zaburzenia regulacji immunologicznej w ASD. Zwiększona liczba lub zmieniony stosunek subpopulacji może być obserwowany w stanach zapalnych, chorobach autoimmunologicznych lub w odpowiedzi na terapię immunomodulacyjną.
Powiązania z zaburzeniami neurorozwojowymi Badania wykazały, że u niektórych pacjentów z ASD oraz PANS/PANDAS obserwuje się nieprawidłowości w liczbie i funkcji komórek NK, co może przyczyniać się do chronicznego stanu zapalnego mózgu. Analiza subpopulacji NK jest więc użytecznym narzędziem w kompleksowej ocenie immunologicznym tych pacjentów i może wspierać decyzje terapeutyczne.