Cel badania Test określa ilość prolaktyny – hormonu wydzielanego głównie przez przedni płat przysadki – w surowicy krwi żylnej. Dodatkowo, przy użyciu technik różnicujących, pozwala wykryć makroprolaktynę, czyli wysokocząsteczkową formę prolaktyny, która jest biologicznie nieaktywna, ale może fałszywie podnosić wynik standardowego oznaczenia. Wskazania kliniczne Nietypowo wysokie stężenie prolaktyny przy łagodnych lub brakujących objawach hiperprolaktynemii (np.
brak zaburzeń miesiączkowania, laktacji, zaburzeń seksualnych). Brak poprawy po zastosowaniu standardowej farmakoterapii (np. Ocena przyczyn podwyższonego poziomu prolaktyny – rozróżnienie prawdziwej hiperprolaktynemii od makroprolaktynemii. Monitorowanie leczenia chorób przysadki, guzów przysadki oraz zaburzeń hormonalnych współistniejących z zaburzeniami neurorozwojowymi.
Metoda Analiza prowadzona jest metodą immunochemiluminescencji (ICMA) lub immunoenzymatycznego testu immunoabsorpcji (ELISA) na surowicy pobranej z krwi żylnej. W przypadku podejrzenia makroprolaktyny stosuje się dodatkowy test z użyciem roztworu poli(etylenoglikolu) (PEG), który precipituje makroprolaktynę, umożliwiając określenie poziomu „wolnej” prolaktyny. Przygotowanie pacjenta Unikanie jedzenia i napojów (z wyjątkiem wody) przez co najmniej 8 godzin przed pobraniem krwi.
Odstąpienie od leków wpływających na wydzielanie prolaktyny (np. neuroleptyki, leki przeciwdepresyjne, estrogeny) zgodnie z zaleceniem lekarza – zazwyczaj 24‑48 h przed badaniem. Odpoczynek w spokojnym otoczeniu przed pobraniem – stres może podwyższyć poziom prolaktyny. W przypadku kobiet w ciąży lub karmiących piersią interpretacja wyników wymaga szczególnej uwagi ze względu na fizjologiczne podwyższenie prolaktyny.
Interpretacja wyników Zakresy referencyjne dla surowicy wynoszą zazwyczaj 4‑15 ng/mL u mężczyzn i 4‑23 ng/mL u kobiet, choć wartości mogą się różnić w zależności od laboratorium. Wyniki powyżej normy mogą wskazywać na: Hiperprolaktynemię związaną z guzami przysadki (prolactinoma), lekami, chorobami nerek, wątroby lub stres.
Makroprolaktynemię – podwyższony wynik, ale po testowaniu z PEG poziom „wolnej” prolaktyny mieści się w normie, co sugeruje, że podwyższenie jest spowodowane formą nieaktywną. W przypadku wykrycia makroprolaktyny dalsze postępowanie może obejmować obserwację bez leczenia farmakologicznego, natomiast prawdziwa hiperprolaktynemia wymaga interwencji terapeutycznej.