Cel badania Badanie określa całkowitą pojemność antyoksydacyjną (TAC) w surowicy krwi, czyli zdolność wszystkich obecnych w niej antyoksydantów do neutralizacji reaktywnych form tlenu i wolnych rodników. Ocena TAC pozwala na wykrycie i monitorowanie stresu oksydacyjnego, który jest powiązany z patofizjologią wielu zaburzeń neurorozwojowych, w tym spektrum autyzmu (ICD‑10 F84.0), PANS/PANDAS oraz innych chorób neuroimmunologicznych.
Wskazania kliniczne Ocena poziomu stresu oksydacyjnego u pacjentów z zaburzeniami neurorozwojowymi (ASD, PANS/PANDAS, ADHD, zaburzenia rozwojowe). Monitorowanie skuteczności interwencji antyoksydacyjnych (dietetycznych, suplementacyjnych, farmakologicznych). Diagnostyka chorób przewlekłych związanych z nadmierną produkcją wolnych rodników (np. cukrzyca, choroby sercowo-naczyniowe, choroby autoimmunologiczne).
Ocena stanu zapalnego i równowagi redoks w kontekście zaburzeń immunologicznych. Metoda Analiza przeprowadzana jest metodą fotometryczną (np. FRAP – Ferric Reducing Ability of Plasma) lub chemiluminescencyjną (np. ORAC – Oxygen Radical Absorbance Capacity). W obu przypadkach pomiar polega na obserwacji zdolności surowicy do redukcji wskaźnika (Fe³⁺ → Fe²⁺) lub do hamowania reakcji chemiluminescencyjnej wywołanej przez generowane rodniki.
Wynik podawany jest w jednostkach ekwiwalentu Troloxu (µmol Trolox/ L) lub w mmol Fe²⁺/L, w zależności od zastosowanej procedury. Interpretacja wyników Wartość prawidłowa: zakres referencyjny zależy od laboratorium, najczęściej 1,0‑2,5 mmol Fe²⁺/L (FRAP) lub 800‑1500 µmol Trolox/ L (ORAC).
Obniżona pojemność antyoksydacyjna: wskazuje na zwiększony stres oksydacyjny, co może być związane z nasileniem objawów neurobehawioralnych, zwiększoną podatnością na infekcje oraz pogorszeniem funkcji poznawczych. Podwyższona pojemność antyoksydacyjna: może odzwierciedlać skuteczność terapii antyoksydacyjnej lub naturalnie wysoką aktywność układu antyoksydacyjnego. Wyniki należy interpretować w kontekście innych badań biochemicznych (np.
poziom glutationu, enzymy antyoksydacyjne: SOD, katalaza, GPx) oraz historii klinicznej pacjenta. Przygotowanie pacjenta Przed pobraniem krwi zaleca się: Post trwający 8‑12 godzin (dozwolone spożycie wody). Unikanie suplementów antyoksydacyjnych (witamina C, E, koenzym Q10, selen) oraz leków przeciwzapalnych w ciągu 24 godzin przed pobraniem. Stabilny stan zdrowia – brak ostrej infekcji lub gorączki.