Cel badania Oznaczenie specyficznych przeciwciał IgM przeciwko wirusowi Varicella‑zoster (VZV) w surowicy krwi. Obecność IgM jest markerem trwającej, pierwotnej infekcji ospą wietrzną, natomiast ich brak przy jednoczesnym wykryciu IgG sugeruje przebyte zakażenie lub reaktywację wirusa. Wskazania kliniczne Potwierdzenie wczesnej fazy ostrej ospy wietrznej – szczególnie w pierwszych dniach pojawienia się wysypki.
Ocena ryzyka transmisji VZV w ciąży, zwłaszcza w pierwszym trymestrze, kiedy zakażenie może prowadzić do powikłań płodowych. Diagnostyka powikłań neurologicznych związanych z VZV, takich jak zapalenie mózgu, encefalopatia czy półpasiec o podłożu wirusowym. Rozpoznanie pierwotnego zakażenia u osób immunosupresyjnych, poddawanych chemioterapii lub terapii biologicznej. Monitorowanie odpowiedzi immunologicznej po leczeniu przeciwwirusowym (acyklowir, walacyklowir).
Wsparcie w diagnostyce różnicowej wysypki o niejasnym pochodzeniu. Materiał biologiczny i przygotowanie pacjenta Materiał: 5 ml pełnej krwi pobranej do probówki bez dodatków, z której uzyskuje się surowicę. Przygotowanie: nie wymaga postu; należy unikać szczepień przeciwko VZV oraz podania immunoglobulin w ciągu 14 dni przed pobraniem. U noworodków i małych dzieci pobranie krwi może być realizowane metodą kapilarną (płatek palca) lub żylno‑kapilarną.
Metoda Test przeprowadzany jest metodą immunoenzymatyczną (ELISA) lub techniką chemiluminescencji (CLIA). Przeciwciała IgM wiążą się z immobilizowanym antygenem VZV, a sygnał jest kwantyfikowany jako stosunek optyczny (S/CO) lub w jednostkach międzynarodowych (IU/ml) zgodnie z wytycznymi producenta.
Interpretacja wyników IgM dodatnie: wskazuje na aktualne, pierwotne zakażenie VZV (zwykle wykrywalne od 5‑10 dni od wystąpienia wysypki, szczyt w 2‑3 tygodniu, zanika po 6‑8 tygodniach). IgM ujemne, IgG dodatnie: przebyte zakażenie lub reaktywacja (np. IgM dodatnie i IgG ujemne: wczesna faza pierwotnej infekcji – zaleca się powtórzenie badania po 2‑3 tygodniach w celu potwierdzenia serokonwersji.
Fałszywie dodatnie wyniki mogą wystąpić po podaniu immunoglobulin anty‑VZV lub w stanach autoimmunologicznych; w razie wątpliwości wskazane jest powtórzenie testu lub dodatkowe badania (np. PCR z materiału płynącego z pęcherzyków). Znaczenie w kontekście zaburzeń neurorozwojowych Infekcje wirusowe w okresie prenatalnym, w tym VZV, mogą zakłócać prawidłowy rozwój mózgu i zwiększać ryzyko wystąpienia zaburzeń neurorozwojowych, w tym spektrum autyzmu.