Cel badania Test ma na celu określenie obecności oraz ilości przeciwciał skierowanych przeciwko antygenom Ro (SSA) w surowicy krwi. Antygeny Ro obejmują dwa główne białka – Ro52 (TRIM21) i Ro60 – które są komponentami rybonukleinoproteinowych kompleksów. Wykrycie tych autoprzeciwciał wskazuje na aktywację układu immunologicznego przeciw własnym strukturom i jest istotnym elementem diagnostyki wielu chorób autoimmunologicznych.
Wskazania kliniczne Rozpoznanie i monitorowanie tocznia rumieniowatego układowego (SLE), w tym podtypów skórnych i sercowych. Diagnostyka zespołu Sjögrena, zwłaszcza w przypadkach suchości błon śluzowych i zapalenia gruczołów. Ocena ryzyka zespołu noworodkowego (np. sercowe blokady przewodzenia, rumień słoneczny) u kobiet w ciąży z dodatnim wynikiem. Badanie przy podejrzeniu innych chorób autoimmunologicznych, w których anty‑SSA mogą występować (np.
zapalenie skórno‑mięśniowe, mieszana choroba tkanki łącznej). W kontekście zaburzeń neurorozwojowych – badanie jest wykorzystywane w badaniach naukowych oceniających związek pomiędzy obecnością przeciwciał anty‑SSA a ryzykiem wystąpienia ASD, ADHD oraz innych zaburzeń rozwojowych. Ocena przyczyn niewyjaśnionej niewydolności sercowej u noworodków oraz podejrzenia wrodzonych zaburzeń sercowo-naczyniowych.
Materiał biologiczny Do testu wykorzystuje się surowicę lub osocze pobrane z żyły obwodowej. Próbka powinna być odwirowana w ciągu 2 h od pobrania, a następnie przechowywana w temperaturze 2‑8 °C nie dłużej niż 7 dni. W przypadku dłuższego przechowywania dopuszcza się zamrożenie przy –20 °C lub niższej temperaturze, przy czym po rozmrożeniu próbkę należy ponownie odwirować.
Metoda Przeciwciała anty‑SSA są wykrywane najczęściej przy użyciu: ELISA (test immunoenzymatyczny) – oparty na stałym podłożu z rekombinowanymi białkami Ro52 i Ro60, umożliwiając kwantyfikację w jednostkach IU/ml. Immunofluorescencja pośrednia (IIF) – wykorzystuje komórki HEp‑2 jako substrat; pozytywne reakcje obserwuje się jako charakterystyczny wzorzec plamkowy.
CLIA (chemiluminescencyjna immunoanaliza) – alternatywna metoda o podwyższonej czułości, szczególnie przy niskich titrach. Wszystkie techniki są kalibrowane względem międzynarodowych standardów WHO, co zapewnia porównywalność wyników pomiędzy laboratoriami. Interpretacja wyników Negatywny wynik – brak wykrywalnych przeciwciał anty‑SSA. Nie wyklucza choroby, zwłaszcza w początkowych stadiach lub przy niskiej czułości testu. Pozytywny wynik – wykryto przeciwciała anty‑SSA.