Cel badania Badanie ma na celu identyfikację i ilościowe oznaczenie przeciwciał skierowanych przeciwko głównym składnikom mieliny, takim jak myelin basic protein (MBP) oraz myelin oligodendrocyte glycoprotein (MOG). Obecność tych immunoglobulin wskazuje na aktywację układu odpornościowego przeciwko własnej osłonce mielinowej.
Wskazania kliniczne Diagnostyka i monitorowanie chorób demielinizacyjnych: stwardnienie rozsiane (SM), ostre zapalenie demielinizacyjne (ADEM), neuromyelitis optica (NMO) oraz rzadkie zespoły o podłożu autoimmunologicznym. Ocena neuroimmunologiczna u pacjentów z niejasnymi objawami neurologicznymi, takimi jak parestezje, zaburzenia widzenia, osłabienie siły mięśniowej czy ataki drgawek.
Wspomaganie diagnostyki zespołów neurorozwojowych, w tym autyzmu (ASD), PANS/PANDAS oraz innych stanów, w których podejrzewa się udział procesów autoimmunologicznych. Kontrola aktywności choroby oraz ocena skuteczności terapii immunomodulującej (np. glikokortykosteroidy, interferony, leki przeciwciał monoklonalnych). Materiał biologiczny Surowica – 2 ml krwi pobranej z żyły obwodowej, po odwirowaniu.
Metoda Próbka jest badana przy użyciu techniki immunoenzymatycznej ELISA lub immunoblotu, zależnie od dostępnej platformy laboratoryjnej. Antygeny białek mielinowych są immobilizowane na powierzchni płytki, a następnie inkubowane z surowicą pacjenta. Powstałe kompleksy są wykrywane za pomocą znakowanego przeciwciała wtórnego, co umożliwia określenie stężenia przeciwciał w jednostkach IU/ml lub w jednostkach międzynarodowych (U/ml).
Przygotowanie pacjenta Nie wymaga postu; zaleca się pobranie próbki w stanie spoczynku. Unikać podawania wysokich dawek immunosupresyjnych, immunoglobulin lub terapii plazmaferezy w ciągu 48 h przed pobraniem. Warto odnotować aktualne leki, ostatnie szczepienia oraz ewentualne infekcje, które mogą wpływać na wynik. Interpretacja wyników Wynik dodatni – wykrywalny poziom przeciwciał przeciwko białkom mielinowym sugeruje aktywność autoimmunologiczną.
Wyższe miana są typowe dla fazy zaostrzenia choroby demielinizacyjnej. Wynik ujemny – brak wykrywalnych przeciwciał nie wyklucza demielinizacji, zwłaszcza w początkowych stadiach choroby lub przy niskiej czułości testu. Granica dodatnia ustalana jest indywidualnie przez laboratorium (np. > 10 IU/ml), a wynik powinien być zawsze interpretowany w kontekście pełnej oceny klinicznej i dodatkowych badań (MRI, badania płynu mózgowo-rdzeniowego).