Cel badania Badanie ma na celu wykrycie w surowicy przeciwciał IgG specyficznych dla antygenów pasożyta Fasciola hepatica (motylica wątrobowa). Obecność tych przeciwciał świadczy o aktualnym lub przeszłym zakażeniu, co umożliwia diagnostykę fasciolozy oraz monitorowanie skuteczności leczenia. Wskazania kliniczne Objawy sugerujące fasciolozę: ból w prawym podżebrzu, żółtaczka, nudności, wymioty, gorączka. Wzrost liczby eozynofilów w badaniu morfologicznym krwi.
Nieprawidłowości w badaniach obrazowych wątroby (torbiele, zwapnienia, zmiany ogniskowe). Ekspozycja na czynniki ryzyka: spożycie surowych roślin wodnych, woda zanieczyszczona, pobyt w regionach endemicznych. Pacjenci z zaburzeniami neurorozwojowymi (w tym ASD), u których podejrzewa się, że przewlekła infekcja pasożytnicza może modulować przebieg choroby neurologicznej. Kontrola terapeutyczna po podaniu leków przeciwpasożytniczych (np.
Materiał biologiczny i warunki przechowywania Surowica pobrana z żyły – 5‑10 ml krwi. Po pobraniu próbka musi zostać odwirowana w ciągu 2 h; surowica przechowywana w temperaturze 2‑8 °C nie dłużej niż 48 h lub zamrożona przy –20 °C do czasu analizy. Unikać hemolizy i zanieczyszczenia antykoagulantami, które mogą zakłócić wynik ELISA. Metoda analityczna Test oparty jest na technice immunoenzymatycznej (ELISA) o wysokiej czułości (≈95 %) i specyficzności (≈90 %).
Wykorzystuje wyselekcjonowane, rekombinowane antygeny, m.in. katarpsynę L1 oraz inne białka powierzchniowe dorosłych płazów Fasciola hepatica. Po związaniu przeciwciał IgG z antygenem następuje reakcja enzymatyczna, której intensywność optyczna jest proporcjonalna do stężenia przeciwciał w surowicy. Test jest odporny na krótkotrwałe przechowywanie próbki, ale wymaga precyzyjnego odczytu w określonym przedziale czasu.
Przygotowanie pacjenta Nie wymaga specjalnych zaleceń dietetycznych. Pobranie krwi najlepiej wykonać rano, aby zminimalizować wpływ intensywnej aktywności fizycznej na liczbę eozynofilów. Pacjent powinien unikać przyjmowania leków immunosupresyjnych, sterydów oraz przeciwzapalnych w ciągu 48 h przed pobraniem, o ile to możliwe, gdyż mogą one obniżać poziom przeciwciał.
Interpretacja wyników Wynik dodatni – wykryto przeciwciała IgG, co wskazuje na aktualne lub przeszłe zakażenie Fasciola hepatica. Zaleca się potwierdzenie poprzez badanie kału (obecność jaj) lub dalszą diagnostykę obrazową w zależności od obrazu klinicznego. Wynik ujemny – brak wykrywalnych przeciwciał. Nie wyklucza infekcji w bardzo wczesnym stadium (okres okienkowy 2‑4 tygodnie po ekspozycji) ani sytuacji, w której odpowiedź humoralna jest niewystarczająca.