Cel badania Test ma na celu oznaczenie ilości pro‑peptydów sercowych – najczęściej N‑terminalnego fragmentu pro‑BNP (NT‑proBNP) oraz, w wybranych przypadkach, pro‑ANP – w próbce krwi. Podwyższone stężenia tych cząsteczek odzwierciedlają zwiększone napięcie mięśnia sercowego, co jest charakterystyczne dla niewydolności serca, nadciśnienia płucnego oraz innych zaburzeń czynności serca.
Wskazania kliniczne Diagnostyka i monitorowanie niewydolności serca u pacjentów w każdym wieku. Ocena nasilenia chorób sercowo‑naczyniowych, takich jak kardiomiopatie, zapalenie mięśnia sercowego czy wrodzone wady serca. Wykrywanie i kontrola nadciśnienia płucnego. Stratyfikacja ryzyka sercowo‑naczyniowego u osób z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym autyzmem (ASD), u których obserwuje się podwyższoną częstość wad serca.
Monitorowanie efektywności terapii przeciwzapalnej, leków przeciwzastoinowych oraz innych interwencji kardiologicznych. Ocena stanu serca przed planowanymi zabiegami chirurgicznymi lub intensywną rehabilitacją. Materiał biologiczny Surowa krew pobrana z żyły, zazwyczaj 5 ml (próbka może być użyta jako pełna krew lub po odwirowaniu – osocze). Metoda Stężenie pro‑peptydów sercowych określa się metodą immunologiczną o charakterze ilościowym.
Najczęściej stosowane są testy immunoenzymatyczne (ELISA) lub chemiluminescencyjne (CLIA), które wykorzystują monoklonalne przeciwciała skierowane przeciwko specyficznemu fragmentowi peptydu. Dzięki wysokiej czułości (detekcja Przygotowanie pacjenta Próbka może być pobrana w stanie spoczynku; nie jest wymagana specjalna dieta. W przypadku oceny dynamiki choroby zaleca się pobranie krwi o tej samej porze dnia (najczęściej rano), aby wyeliminować wpływ rytmu dobowego.
Unikać intensywnego wysiłku fizycznego oraz stresu emocjonalnego przez co najmniej 24 h przed pobraniem, gdyż mogą one sztucznie podnieść wynik. Jeśli pacjent przyjmuje leki moczopędne, inhibitor ACE, ARB lub inne leki kardiologiczne, należy poinformować laboratorium, gdyż mogą wpływać na poziom biomarkera. Interpretacja wyników Zakresy referencyjne zależą od wieku, płci oraz aktualnego stanu klinicznego: Dorośli: 300 pg/ml – wskazuje na zaawansowaną niewydolność serca.
Dzieci: wartości są niższe i rosną wraz z wiekiem; szczegółowe przedziały podaje laboratorium, uwzględniając wiek i masę ciała. Wynik powyżej normy wymaga dalszej oceny kardiologicznej, najczęściej echokardiografii oraz ewentualnego rozszerzenia panelu badań (np. troponiny, badania elektrolitowe). Powiązanie z ASD i zaburzeniami neurorozwojowymi Osoby z autyzmem oraz innymi zaburzeniami neurorozwojowymi częściej mają wrodzone wady serca (np.