Cel badania Oznaczenie przeciwciał klasy IgG przeciwko antygenom komórek okładzinowych żołądka (PCA) oraz przeciwko czynnikowi wewnętrznemu (AIF, czynnik Castle’a) ma na celu wykrycie autoimmunologicznego procesu w błonie śluzowej żołądka, który może prowadzić do atrofii błony śluzowej, zaburzeń wchłaniania witaminy B12 oraz rozwoju niedokrwistości złośliwej.
Wskazania kliniczne Ustalenie przyczyny podejrzenia autoimmunologicznego zapalenia żołądka (autoimmunologiczna gastritis). Diagnostyka niedokrwistości złośliwej lub innych form niedokrwistości wynikających z niedoboru witaminy B12. Objawy dyspeptyczne, uczucie pełności po posiłku, nudności, wymioty, niezamierzona utrata masy ciała. Monitoring przebiegu choroby po potwierdzeniu autoimmunologicznego zapalenia żołądka.
Ocena ryzyka współistniejących chorób autoimmunologicznych, w tym u pacjentów z zaburzeniami neurorozwojowymi (np. ASD), u których obserwuje się zwiększoną częstość występowania przeciwciał autoimmunologicznych. Rozpoznanie przyczyn wtórnych dolegliwości neurologicznych związanych z niedoborem witaminy B12. Materiał biologiczny Surowica pobrana z krwi pełnej – 5 ml krwi pobranej na czczo.
Przygotowanie pacjenta Próbka krwi powinna być pobrana po co najmniej 8‑12‑godzinnym okresie postu, aby wyeliminować wpływ posiłku na skład surowicy. Zaleca się wstrzymanie przyjmowania leków przeciwzapalnych (np. ibuprofen, aspiryna) oraz leków immunosupresyjnych w dniu pobrania, o ile nie jest to niezbędne ze względu na stan kliniczny pacjenta.
Metoda Badanie realizowane jest najczęściej przy użyciu jednej z dwóch technik: Immunofluorescencja pośrednia (IIF) – pozwala na wizualizację wiązania przeciwciał z antygenami PCA i AIF w preparacie tkankowym, oceniając ich obecność i intensywność fluorescencji. Test ELISA (enzymowa immunoanaliza) – umożliwia ilościowe oznaczenie stężenia przeciwciał IgG przeciwko PCA i AIF w surowicy, podając wynik w jednostkach międzynarodowych (IU/ml) lub w tytrach.
Interpretacja wyników Pozytywny wynik (obecność PCA i/lub AIF) – wskazuje na autoimmunologiczną reakcję przeciwko komórkom okładzinowym żołądka i/lub czynnikowi wewnętrznemu. Jest charakterystyczny dla autoimmunologicznej gastritis oraz zwiększa prawdopodobieństwo rozwoju niedokrwistości złośliwej. Wysokie tytry przeciwciał mogą korelować z bardziej zaawansowaną atrofia błony śluzowej i wymagać dalszej oceny endoskopowej. Negatywny wynik – brak wykrywalnych przeciwciał.