Cel badania Badanie P‑ciała p/HCV (kod ICD: AHCV) ma na celu identyfikację przeciwciał IgG przeciwko wirusowi zapalenia wątroby typu C (HCV) w surowicy krwi. Obecność tych przeciwciał świadczy o przynajmniej jednorazowym kontakcie z wirusem i pozwala ocenić potrzebę dalszych badań w kierunku aktywnej infekcji.
Wskazania kliniczne Nieuzasadnione podwyższenie enzymów wątrobowych (AST, ALT) lub innych parametrów biochemii wątrobowej; diagnoza ostrego lub przewlekłego zapalenia wątroby o niejasnej etiologii; osoby używające narkotyków dożylnie oraz ich partnerzy seksualni; przeszczepy organów, transfuzje krwi lub zabiegi chirurgiczne wykonane przed 1992 r.; pracownicy ochrony zdrowia i inne osoby mające regularny kontakt z krwią; kobiety w ciąży oraz noworodki matek z potwierdzonym zakażeniem HCV; pacjenci poddawani regularnej hemodializie; osoby zakażone HIV lub przyjmujące leki o potencjalnym hepatotoksycznym działaniu; niejasna przyczyna marskości wątroby, podejrzenie raka wątrobowokomórkowego; osoby z zaburzeniami neurorozwojowymi (np.
ASD, PANS/PANDAS), u których monitorowanie funkcji wątroby jest istotne ze względu na długotrwałe leczenie farmakologiczne. Przygotowanie pacjenta Nie wymaga się specjalnej diety ani postu przed pobraniem krwi. Zaleca się jednak unikanie intensywnego wysiłku fizycznego oraz przyjmowania wysokich dawek suplementów (szczególnie witaminy C) w dniu pobrania, gdyż mogą one wpływać na wynik testu.
W przypadku niedawnej transfuzji (mniej niż 6 tygodni) wynik może być fałszywie dodatni – warto odczekać do zakończenia serokonwersji. Materiał biologiczny Jednorazowa próbka krwi żylnej (ok. 5 ml) pobrana do probówki zawierającej żelatynę lub EDTA. Po odwirowaniu uzyskuje się surowicę, która jest poddawana analizie. Metoda analityczna Test oparty jest na immunoenzymatycznym oznaczeniu ELISA (enzyme‑linked immunosorbent assay). Wykorzystywane są antygeny HCV, m.in.
białko core oraz nie‑strukturalne białka NS3, NS4 i NS5, które wychwytują specyficzne przeciwciała IgG z surowicy. Zakres normy Wynik niereaktywny (anty‑HCV‑) wskazuje na brak wykrywalnych przeciwciał i jest interpretowany jako negatywny. Wynik reaktywny (anty‑HCV +) wymaga dalszej weryfikacji. Interpretacja wyniku Anty‑HCV‑ (negatywny) – brak dowodów na wcześniejszy kontakt z wirusem; nie wyklucza bardzo wczesnej fazy zakażenia przed serokonwersją (okno serologiczne).
Anty‑HCV + (pozytywny) – potwierdza ekspozycję na HCV, ale nie rozróżnia infekcji aktualnej od przebytej. Konieczne jest wykonanie testu molekularnego HCV‑RNA (PCR) w celu ustalenia aktywnej replikacji. Wynik niejednoznaczny – powtórzenie testu po 2‑4 tygodniach lub zastosowanie alternatywnego testu (np.