Cel badania Test ma na celu jednoczesne oznaczenie trzech klas immunoglobulin – IgA, IgG i IgM – skierowanych przeciwko patogenowi wywołującemu krztusiec (Bordetella pertussis). Analiza pozwala rozróżnić: aktywną infekcję (obecność IgM i/lub podwyższony IgA), przebytą chorobę lub skuteczność szczepienia (dominujący IgG), etap rozwoju odpowiedzi immunologicznej, co może wpłynąć na dalsze postępowanie diagnostyczne i terapeutyczne.
Wskazania kliniczne typowe objawy krztuśca: napadowy, długotrwały kaszel, po którym pojawiają się wymioty, duszność lub świszczący oddech, kontakt z osobą potwierdzoną zakażeniem, zwłaszcza w grupach wysokiego ryzyka (niemowlęta, kobiety w ciąży, seniorzy, pacjenci immunosupresyjni), ocena skuteczności dotychczasowego szczepienia przeciwko krztuścowi oraz potrzeby podania dawek przypominających, przygotowanie do szczepienia w sytuacji niejasnego statusu immunologicznego, monitorowanie przebiegu choroby u osób z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym autyzmem (ASD), u których objawy kaszlu mogą być trudne do oceny i istnieje podwyższone ryzyko powikłań.
Metoda Oznaczenia przeciwciał przeprowadza się metodą immunoenzymatyczną ELISA na surowicy pobranej z żyły. Wyniki wyrażane są w jednostkach międzynarodowych (IU/ml) lub jako stosunek do wartości referencyjnych ustalonych przez laboratorium. Interpretacja wyników IgM – podwyższony poziom wskazuje na wczesny etap zakażenia (zwykle pojawia się w ciągu 1‑2 tygodni od wystąpienia objawów). U osób, które jedynie przeszły szczepienie, reakcja IgM jest rzadko obserwowana.
IgA – zwiększona wartość może pomóc w diagnostyce, gdy wynik IgG jest niejednoznaczny lub nie ma możliwości pobrania kolejnej próbki. IgA rośnie w fazie ostrej i wczesnej rekonwalescencji. IgG – wysoki poziom po upływie co najmniej roku od szczepienia lub po przebytej chorobie świadczy o trwałej odporności. U dzieci powyżej 2‑go roku życia wynik IgG jest wiarygodnym wskaźnikiem statusu immunologicznego.
Interpretację należy zawsze zestawiać z kliniczną oceną pacjenta oraz historią szczepień. Przygotowanie pacjenta Pobranie 5‑10 ml krwi żylnej; nie wymaga się głodówki, ale zaleca się unikanie ciężkich posiłków tuż przed pobraniem, aby ułatwić venipunkcję, nie ma konieczności odstawiania leków, chyba że lekarz wskazuje inaczej, czas oczekiwania na wynik: 2‑3 dni robocze od momentu otrzymania próbki w laboratorium.
Znaczenie w kontekście ASD i zaburzeń neurorozwojowych Osoby z autyzmem oraz innymi zaburzeniami neurorozwojowymi mogą mieć zmienioną percepcję objawów oddechowych oraz zwiększoną podatność na powikłania infekcyjne. W sytuacji niejasnych objawów kaszlu, zwłaszcza gdy utrudniają one komunikację, test serologiczny na przeciwciała przeciw Bordetella pertussis dostarcza cennych informacji, umożliwiając szybką decyzję o leczeniu lub dodatkowych badaniach.