Cel badania Badanie ma na celu wykrycie w surowicy przeciwciał IgG specyficznych dla białka SOX1 (P‑ciała onkoneuronalne p/SOX1). Obecność tych przeciwciał jest silnym markerem zespołów paraneoplastycznych, szczególnie związanych z rakiem drobnokomórkowym płuca, a także może wskazywać na autoimmunologiczne podłoże niektórych zaburzeń neurologicznych. Wskazania kliniczne Rozpoznanie zespołów paraneoplastycznych, m.in.
zespołu Lambert‑Eaton, zespołu opsjonalnego, zespołu móżdżkowego, zwłaszcza przy podejrzeniu nowotworu drobnokomórkowego płuca. Ocena przyczyn neurologicznych o niejasnym pochodzeniu, takich jak neuropatia, ataksja, dysautonomia, zapalenie mózgu o podłożu autoimmunologicznym. Włączenie do panelu przeciwciał onkoneuronalnych u pacjentów z podejrzeniem autoimmunologicznego zapalenia ośrodkowego układu nerwowego.
Badanie w kontekście zaburzeń neurorozwojowych, w tym autyzmu, gdy istnieje podejrzenie udziału mechanizmów autoimmunologicznych w etiologii choroby. Monitorowanie pacjentów po rozpoznaniu nowotworu drobnokomórkowego pod kątem wystąpienia objawów neurologicznych. Materiał biologiczny Surowica pobrana z żyły obwodowej – zalecane minimum 2 ml, pobrana w warunkach sterylnych i natychmiast odwirowana. Metoda Analiza przeprowadzana jest metodą immunoblotu (IB).
Na nitrocelulozowej membranie utrwalone jest rekombinacyjne białko SOX1. Serum pacjenta jest rozcieńczane, inkubowane z membraną, a po związaniu specyficznych przeciwciał wykrywa się je przy pomocy wtórnego przeciwciała anty‑ludzkiej IgG sprzężonego z enzymem peroksydazą (HRP) i reakcji chemiluminescencyjnej. Wynik jest oceniany semiquantatywnie w oparciu o intensywność sygnału. Interpretacja wyników Pozytywny – stwierdzono obecność przeciwciał przeciwko SOX1.
Wynik sugeruje możliwość wystąpienia nowotworu drobnokomórkowego płuca lub innego nowotworu wywołującego paraneoplastyczny zespół neurologiczny. Należy zlecić dalsze badania obrazowe (CT, PET‑CT) oraz szczegółową ocenę kliniczną. Negatywny – nie wykryto przeciwciał przeciwko SOX1. Brak wykrycia nie wyklucza innych przeciwciał onkoneuronalnych ani innych przyczyn objawów neurologicznych. Wątpliwy/niejednoznaczny – sygnał jest słaby lub mieści się w granicach progu detekcji.
Zaleca się powtórzenie badania po 2‑4 tygodniach lub rozszerzenie panelu o dodatkowe przeciwciała onkoneuronalne (np. Przygotowanie pacjenta Przed pobraniem krwi nie jest wymagane specjalne przygotowanie. Pacjent powinien unikać intensywnego wysiłku fizycznego w dniu pobrania oraz, jeśli to możliwe, nie przyjmować leków immunosupresyjnych (kortykosteroidy, azatiopryna, mykofenolan mofetylu) bez konsultacji z lekarzem, gdyż mogą one obniżać poziom wykrywanych przeciwciał.