Cel badania Badanie ma na celu określenie poziomu przeciwciał (IgG) skierowanych przeciwko trzem serotypom wirusa poliomyelitis (typ 1, 2 i 3) w surowicy krwi żylnej. Wynik pozwala ocenić, czy pacjent posiada wystarczającą odporność ochronną po szczepieniu lub po naturalnym zakażeniu. Wskazania kliniczne Kontrola statusu immunologicznego po szczepieniu przeciwko polio (ICD‑10 Z23 – szczepienie przeciwko chorobom zakaźnym).
Ustalenie potrzeby podania dawki przypominającej szczepionki. Diagnostyka różnicowa w przypadkach objawów neurologicznych, które mogą być powikłaniem poprzedniego zakażenia poliowirusowym (ICD‑10 B91 – następstwa poliomyelitis). Ocena odporności u osób z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym autyzmem, które mogą wymagać szczególnej uwagi przy planowaniu interwencji medycznych.
Metoda Do oznaczenia przeciwciał stosuje się jedną z następujących metod: ELISA – test immunoenzymatyczny, w którym w płytce są utrwalone antygeny poliowirusa, a wiązanie przeciwciał z surowicy jest wykrywane enzymatycznie. Neutralizacja wirusowa – klasyczna metoda, w której surowica jest rozcieńczana i inkubowana z żywymi wirusami poliowirusa; stopień zahamowania infekcji komórek wskazuje na obecność neutralizujących przeciwciał. Wynik podawany jest jako tytuł (np.
1:8, 1:16, 1:32) – wyższy tytuł oznacza wyższą koncentrację przeciwciał. Interpretacja wyników Tytuł ≥ 1:8 – uznawany za ochronny; pacjent posiada wystarczającą odporność przeciwko poliowirusowi. Tytuł – brak ochrony; wskazana jest dodatkowa dawka szczepionki przeciwko polio. Wynik negatywny (brak wykrywalnych przeciwciał) może sugerować brak wcześniejszego szczepienia lub nieprawidłową odpowiedź immunologiczną, co wymaga dalszej oceny klinicznej.
Przygotowanie pacjenta Przed pobraniem krwi nie jest wymagana specjalna dieta ani post. Należy unikać podawania preparatów immunoglobulinowych lub surowicowych w ciągu co najmniej 4 tygodni przed pobraniem, gdyż mogą one wpływać na wynik testu. Materiał biologiczny Do badania wykorzystuje się krew żylna, z której otrzymuje się surowicę. Próbkę należy pobrać w probówce bez dodatku antykoagulantu, a po odwirowaniu uzyskać klarowną surowicę do dalszej analizy.