Cel badania Badanie ma na celu wykrycie w surowicy przeciwciał przeciw rozpuszczalnemu antygenowi wątroby (ang. anti‑soluble liver antigen, anti‑SLA). Obecność tych przeciwciał jest charakterystyczna dla autoimmunologicznego zapalenia wątroby (AIH), szczególnie typu 1, oraz może występować w innych chorobach autoimmunologicznych. Wskazania kliniczne Podejrzenie autoimmunologicznego zapalenia wątroby (ICD‑10 K75.4).
Ocena przyczyn podwyższonego poziomu enzymów wątrobowych, gdy wyniki innych testów (np. Monitorowanie aktywności choroby i odpowiedzi na terapię immunosupresyjną. Diagnostyka różnicowa w chorobach wątroby o niejasnym podłożu. Badanie w kontekście zaburzeń autoimmunologicznych współistniejących z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym autyzmem, gdzie dysregulacja układu immunologicznego może wpływać na przebieg kliniczny.
Materiał biologiczny i przygotowanie pacjenta Materiał: Krew żylna, surowica. Wymagana objętość: 3‑5 ml surowicy. Przygotowanie: nie wymaga głodówki; przed pobraniem należy unikać intensywnego wysiłku fizycznego oraz przyjmowania leków przeciwzapalnych, które mogą wpływać na wynik. Surowicę pobiera się po odwirowaniu krwi (centrifugacja 1500 g, 10 min, 4 °C) i przechowuje w temperaturze –20 °C do momentu analizy. Metoda Test przeprowadzany jest metodą ELISA (ang.
enzyme‑linked immunosorbent assay). Na powierzchnię płytki mikrotitracyjnej jest adsorbowany rozpuszczalny antygen wątrobowy (SLA). Następnie do studzienek dodaje się surowicę pacjenta – jeżeli w próbce znajdują się przeciwciała anti‑SLA, wiążą się one z antygenem. Po kilku etapach płukania do wykrycia kompleksu używa się enzymatycznie znakowanego przeciwciała wtórnego, a reakcję końcową wywołuje podłożem barwnikowym.
Intensywność sygnału (absorbancja) jest proporcjonalna do stężenia przeciwciał w próbce. Interpretacja wyników Negatywny – brak wykrywalnych przeciwciał anti‑SLA; nie wyklucza jednak innych form AIH (np. Pozytywny – obecność przeciwciał anti‑SLA; silny wskaźnik autoimmunologicznego zapalenia wątroby, szczególnie typu 1. Wartość dodatnia wymaga dalszej oceny klinicznej i laboratoryjnej.
„borderline”) – wynik bliski progu pozytywności; zaleca się powtórzenie badania oraz korelację z objawami klinicznymi i innymi markerami. Znaczenie w kontekście zaburzeń neurorozwojowych Coraz więcej badań wskazuje na związek pomiędzy dysfunkcjami immunologicznymi a zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym autyzmem.