Cel badania Badanie ma na celu wykrycie w surowicy IgM przeciwciał skierowanych przeciwko fosfatydyloserynie (anti‑PS IgM). Obecność tych przeciwciał jest jednym z kryteriów diagnostycznych zespołu antyfosfolipidowego (APS) i może wskazywać na zwiększone ryzyko zakrzepicy, poronień oraz zaburzeń neuroimmunologicznych. Wskazania kliniczne Podejrzenie zespołu antyfosfolipidowego – nawracające zakrzepy, zakrzepowo‑zakrzepowa choroba sercowo‑naczyniowa, niepłodność lub poronienia.
Ocena przyczyn objawów neuropsychiatrycznych i zaburzeń neurorozwojowych, w tym autyzmu, PANS/PANDAS, zaburzeń uwagi. Monitorowanie pacjentów z rozpoznanym APS w trakcie terapii przeciwzakrzepowej. Rozszerzona diagnostyka autoimmunologiczna przy podejrzeniu współistniejących chorób autoimmunologicznych. Materiał i przygotowanie pacjenta Do badania pobiera się krew żylna z użyciem probówki bez dodatku antykoagulantu, a następnie po odwirowaniu uzyskuje się surowicę.
Nie wymaga się specjalnego przygotowania, jednak zaleca się unikanie intensywnego wysiłku fizycznego i przyjmowania leków przeciwzakrzepowych (np. heparyny, warfaryny) w dniu pobrania, jeśli to możliwe. Metoda Przeciwciała IgM przeciw fosfatydyloserynie oznacza się metodą immunoenzymatyczną (ELISA). Test wykorzystuje syntetyczną fosfatydyloserynę przyłączoną do powierzchni płytki, do której wiążą się specyficzne przeciwciała IgM z surowicy.
Po dodaniu enzymatycznego podłoża uzyskuje się sygnał kolorymetryczny proporcjonalny do stężenia przeciwciał. Interpretacja wyników Negatywny (norma) – brak wykrywalnych przeciwciał IgM przeciw fosfatydyloserynie; nie wskazuje na aktywny proces antyfosfolipidowy.
Pozytywny (podwyższony) – obecność IgM anty‑PS sugeruje zwiększone ryzyko zakrzepicy, poronień lub zaburzeń neuroimmunologicznych; wymaga dalszej oceny klinicznej i ewentualnie powtórzenia testu po 12 tygodniach w celu potwierdzenia trwałości przeciwciał. Wartość szara – wynik bliski granicy normy; interpretacja powinna uwzględniać kontekst kliniczny oraz inne badania antyfosfolipidowe (np. przeciwko β2‑glicoproteinie I, antykardiolipinom).
Związek z zaburzeniami neurorozwojowymi Badania wykazały, że podwyższone poziomy przeciwciał antyfosfolipidowych, w tym anti‑PS IgM, mogą wpływać na funkcje układu nerwowego poprzez: Uszkodzenie bariery krew‑mózg i wywołanie stanu zapalnego w ośrodkowym układzie nerwowym. Zakłócenie przepływu mikrokrążenia mózgowego, co może prowadzić do zaburzeń neurorozwojowych.