Cel badania Odczyn Widala (test Widal) ma na celu wykrycie w surowicy przeciwciał aglutynacyjnych typu O (somatycznych) oraz H (flagelarnych) przeciwko bakteriom Salmonella serotypów Typhi i Paratyphi. Test jest używany do potwierdzenia zakażenia gorączką tyfusową oraz do oceny odpowiedzi immunologicznej w trakcie leczenia. Wskazania kliniczne Gorączka o niejasnej etiologii, zwłaszcza po podróży do regionów endemiczych. Podejrzenie tyfusu lub paratyfusu (ICD‑10: A02.0, A01.0).
Monitorowanie skuteczności terapii antybiotykowej u pacjentów z potwierdzonym zakażeniem. Badania przesiewowe w sytuacjach epidemiologicznych oraz w populacjach zwiększonego ryzyka, w tym u osób z zaburzeniami neurorozwojowymi, u których infekcje bakteryjne mogą nasilać objawy neuropsychiatryczne. Metoda Test opiera się na reakcji aglutynacji w probówce. Do próbki surowicy dodaje się standaryzowane antygeny O i H.
Obecność specyficznych przeciwciał powoduje widoczną aglutynację (zlepianie się cząstek), którą ocenia się wizualnie lub przy pomocy mikroskopu. Wynik podaje się jako tytuł, czyli najwyższe rozcieńczenie surowicy, w którym nadal obserwuje się aglutynację (np. Interpretacja wyników Wysoki tytuł (np. ≥1:160) przeciwciał O i/lub H – sugeruje aktualne lub niedawne zakażenie Salmonella Typhi/Paratyphi, zwłaszcza przy podwyższonym lub rosnącym w czasie serii wynikach.
Stale podwyższony tytuł bez zmiany – może wskazywać na przebyte zakażenie, szczepienie przeciwko tyfusowi lub reakcję krzyżową z innymi bakteriami (np. Brak aglutynacji (tytuł – wyklucza aktywne zakażenie w momencie badania. Interpretacja wymaga porównania z wynikami wcześniejszymi oraz uwzględnienia historii szczepień i możliwych czynników zakłócających (np. choroby autoimmunologiczne, inne infekcje).
Przygotowanie pacjenta Przed pobraniem krwi nie jest wymagana specjalna diety ani post. Należy pobrać 5‑10 ml krwi żylnej do probówki bez dodatku antykoagulantu, aby uzyskać surowicę. Po pobraniu próbkę pozostawia się do pełnego skrzepnięcia (ok. 30 min), a następnie odwirowuje (1500 g, 10 min) w celu oddzielenia surowicy, która jest przechowywana w temperaturze 2‑8 °C do momentu przeprowadzenia testu.
Znaczenie w kontekście zaburzeń neurorozwojowych U osób z autyzmem, zespołem PANS/PANDAS oraz innymi zaburzeniami neurorozwojowymi infekcje bakteryjne, w tym tyfus, mogą wywoływać lub nasilać objawy neurozapalne, zaburzenia zachowania i pogorszenie funkcji poznawczych. Wykrycie aktywnego zakażenia Salmonella umożliwia podjęcie odpowiedniej antybiotykoterapii, co może przyczynić się do stabilizacji stanu klinicznego pacjenta.