Cel badania Ocena stopnia czystości pochwy (kod ICD MCZYS‑P) ma na celu określenie proporcji bakterii korzystnych, głównie Lactobacillus, względem drobnoustrojów patogennych oraz oceny stanu zapalnego. Wynik pozwala na szybkie rozpoznanie zakażeń intymnych, ustalenie przyczyny dolegliwości oraz ocenę efektywności podjętego leczenia.
Wskazania kliniczne Objawy infekcji pochwy i sromu: zmieniona wydzielina (biała, szara, zielona, wodnista), nieprzyjemny, „rybi” zapach, świąd, pieczenie, dyskomfort przy oddawaniu moczu lub podczas stosunku. Diagnostyka różnicowa w przypadkach podejrzenia rzeżączki, chlamydii, bakteryjnego zapalenia pochwy, waginozy bakteryjnej, zakażenia grzybiczego (Candida) oraz rzęsistkowicy.
Kontrola po zakończeniu terapii przeciwbakteryjnej, przeciwgrzybiczej lub po kuracji antybiotykowej. Badanie profilaktyczne w ciąży – zalecane trzykrotnie (pierwszy, drugi trymestr oraz przed porodem) w celu zmniejszenia ryzyka przedwczesnego porodu, poronienia i zakażenia noworodka. Kobiety z zaburzeniami neurorozwojowymi (np. ASD), które mogą mieć trudności z utrzymaniem higieny intymnej lub wykazywać zwiększoną wrażliwość na zmiany pH i mikroflory.
Materiał i przygotowanie pacjenta Standardowo pobiera się wymaz z pośrodkowej części pochwy przy użyciu sterylnego wymazówki. Próbka powinna być pobrana w warunkach aseptycznych, najlepiej przed rozpoczęciem antybiotykoterapii oraz po upływie 2‑3 godzin od ostatniego stosunku seksualnego. Nie wymaga się specjalnego przygotowania dietetycznego, ale pacjentka powinna unikać stosowania żeli, kremów, tamponów czy douchingu na co najmniej 24 h przed pobraniem wymazu.
Metoda Wymaz rozprowadzany jest na szkiełku, barwiony metodą Grama i analizowany pod mikroskopem świetlnym przez wykwalifikowanego diagnostę. Ocena obejmuje liczbę i rodzaj bakterii, obecność leukocytów, ewentualne formy grzybicze oraz pierwotniaki. W razie potrzeby próbka poddawana jest posiewowi na podłożach selektywnych, co umożliwia identyfikację gatunkową oraz wykonanie antybiogramu, istotnego w doborze antybiotyku.
Analiza pH pochwy (norma 3,8‑4,5) może być jednocześnie przeprowadzona, co zwiększa diagnostyczną wartość badania. Interpretacja wyników Wynik podawany jest w czterech klasach czystości pochwy: Klasa 1 – dominują wyłącznie pałeczki kwasu mlekowego (Lactobacillus), brak patogennych drobnoustrojów i leukocytów – flora prawidłowa. Klasa 2 – niewielka ilość bakterii patogennych (np. Gardnerella vaginalis, Prevotella), brak wyraźnego zapalenia.