Cel badania Badanie służy do oznaczenia stężenia nortryptyliny – aktywnego metabolitu trójpierścieniowego leku przeciwdepresyjnego nortryptyliny – w surowicy krwi. Dzięki temu możliwe jest monitorowanie terapii, ocena przyjmowania leku, wykrycie przedawkowania oraz dostosowanie dawkowania w zależności od indywidualnej farmakokinetyki pacjenta. Wskazania kliniczne Kontrola terapeutyczna u pacjentów przyjmujących nortryptylinę (np.
w leczeniu depresji, lęków, zaburzeń bólowych, objawów neuropsychiatrycznych u osób z ASD, PANS/PANDAS). Ocena przyjmowania leku i zgodności z zaleceniami (np. w przypadkach niejasnej skuteczności lub niepożądanych objawów). Wykrycie toksyczności lub przedawkowania – podwyższone stężenia mogą prowadzić do działań niepożądanych, takich jak zaburzenia rytmu serca, suchość błon śluzowych, zawroty głowy, zaburzenia poznawcze.
z inhibitorami CYP2D6, inhibitorami MAO, innymi lekami psychotropowymi). Monitorowanie w sytuacjach zwiększonego ryzyka farmakokinetycznego: zaburzenia czynności wątroby lub nerek, starcze pacjenci, dzieci i młodzież. Materiał biologiczny Do badania pobiera się krew żylna, z której uzyskuje się surowicę. Próbka powinna być pobrana w warunkach sterylnych i niezwłocznie odprowadzona do laboratorium.
Przygotowanie pacjenta Badanie najczęściej wykonuje się w przerwie terapeutycznej (tzw. trough level), czyli najbliżej 12–14 godzin po ostatniej dawce leku, aby uzyskać najniższe stężenie w surowicy. Nie wymaga specjalnej diety ani postu, chyba że lekarz zaleci inaczej. Pacjent powinien poinformować laboratorium o wszystkich przyjmowanych lekach, suplementach oraz o ewentualnych zaburzeniach czynności wątroby lub nerek.
W przypadku podejrzenia przedawkowania pobranie próbki powinno nastąpić jak najszybciej, niezależnie od czasu od ostatniej dawki. Metoda Stężenie nortryptyliny w surowicy określa się najczęściej metodą chromatografii cieczowej wysokiej wydajności (HPLC) z detekcją UV lub za pomocą immunochemiluminescencji (ICMA).
Obie metody charakteryzują się wysoką czułością (dolny próg wykrywalności Interpretacja wyników Stężenie terapeutyczne: 50–150 ng/mL (zależnie od indywidualnych zaleceń lekarza). Wartości w tym przedziale wskazują na prawdopodobną skuteczność przy jednoczesnym minimalnym ryzykiem działań niepożądanych. Stężenie poniżej zakresu terapeutycznego: może świadczyć o nieprzestrzeganiu zaleceń, przyspieszonej eliminacji leku (np. indukcja enzymów CYP2D6) lub niewystarczającej dawce.