Cel badania Badanie ma na celu określenie ilościowego stężenia niklu (Ni) w pełnej krwi żylnej pobranej do probówki z dodatkiem EDTA. Pomiar pozwala ocenić aktualny poziom narażenia organizmu na nikiel, zarówno w kontekście toksyczności, jak i potencjalnej alergii metalowej. Wskazania kliniczne Monitorowanie ekspozycji zawodowej lub środowiskowej na nikiel (praca w przemyśle metalurgicznym, jubilerskim, produkcji baterii).
Diagnostyka podejrzenia nadwrażliwości alergicznej typu IV (dermatitis kontaktowa) po kontakcie z wyrobami zawierającymi nikiel. Ocena toksyczności przy podejrzeniu zatrucia metalami, zwłaszcza u dzieci i osób z zaburzeniami neurorozwojowymi, w których podwyższony poziom niklu może wpływać na układ immunologiczny i funkcje poznawcze. Kontrola stężenia niklu w organizmie przy długotrwałym stosowaniu suplementów lub leków zawierających ten pierwiastek.
Materiał i przygotowanie pacjenta Materiał: pełna krew żylna pobrana do probówki z antykoagulantem EDTA. Przygotowanie: nie wymaga głodówki; zaleca się unikanie spożywania pokarmów i napojów zawierających duże ilości niklu (np. orzechy, czekolada, soja) oraz suplementów mineralnych 24‑48 h przed pobraniem próbki. Pacjent powinien poinformować laboratorium o ewentualnym narażeniu na nikiel w miejscu pracy lub w domu.
Metoda Stężenie niklu oznacza się najczęściej metodą spektrometrii masowej z indukcyjnie sprzężoną plazmą (ICP‑MS) po odpowiedniej rozcieńczeniu próbki. Metoda zapewnia czułość rzędu 0,01 µg/L i wysoką precyzję. Interpretacja wyników Wartość prawidłowa: zazwyczaj Podwyższony poziom: wskazuje na zwiększoną ekspozycję – np. kontakt zawodowy, spożycie żywności bogatej w nikiel, używanie wyrobów dentystycznych lub biżuterii. Znacząco podwyższony poziom (np.
> 5 µg/L) może sugerować toksyczność metalową, wymagającą dalszej oceny klinicznej i ewentualnego odstawienia źródła narażenia. U pacjentów z ASD, PANS/PANDAS lub innymi zaburzeniami neurorozwojowymi podwyższone stężenie niklu może współistnieć z zaburzeniami immunologicznymi i problemami żołądkowo‑jelitowymi. Ograniczenia i uwagi Wynik może być zafałszowany przez: Nieprawidłowe pobranie próbki (zanieczyszczenie metalami z igieł, probówek).
Stosowanie suplementów zawierających nikiel w krótkim czasie przed pobraniem krwi. Obecność hemolizy, która może uwolnić nikiel z krwinek. W razie wątpliwości wyniki należy skonsultować z lekarzem specjalistą. Znaczenie w kontekście zaburzeń neurorozwojowych Badanie niklu w krwi może być elementem szerszej oceny środowiskowych czynników ryzyka w zaburzeniach neurorozwojowych.