Cel badania Badanie ma na celu szybkie wykrycie w moczu obecności najczęściej nadużywanych substancji psychoaktywnych oraz ich metabolitów przy użyciu testu immunochromatograficznego (ICHROM). Wynik pozwala na wstępne ustalenie ekspozycji na narkotyki, co jest istotne w diagnostyce zaburzeń związanych z używaniem substancji (ICD‑10: F10‑F19), w ocenie ryzyka w populacji osób z zaburzeniami neurorozwojowymi oraz w kontekście kontroli leków w miejscu pracy.
Wskazania kliniczne Screening w przypadkach podejrzenia użycia narkotyków (np. w nagłych wypadkach, w psychiatrii, w opiece nad osobami z ASD, PANS/PANDAS). Monitorowanie terapii zastępczej opioidowej oraz przestrzegania zaleceń lekarskich. Badania sądowo‑medyczne i kontrola substancji w kontekście przestępstw drogowych. Ocena ryzyka uzależnienia w programach profilaktycznych i rehabilitacyjnych.
Weryfikacja zgodności z przepisami dotyczącymi używania substancji w środowisku pracy. Materiał biologiczny Do badania używa się świeżo pobranej próbki moczu (30‑50 ml). Próbka powinna być pobrana metodą „mid‑stream” w czystym pojemniku, a w razie opóźnienia w analizie przechowywać w temperaturze 2‑8 °C (maksymalnie 48 h). Przygotowanie pacjenta Nie wymaga specjalnego przygotowania dietetycznego.
Unikać intensywnego spożycia płynów (co najmniej 1 h przed pobraniem) w celu zapobieżenia rozcieńczeniu próbki. Wskazane jest poinformowanie pacjenta o konieczności oddania próbki w sposób higieniczny, aby zminimalizować ryzyko zanieczyszczenia. Metoda Test opiera się na immunochromatografii – szybkim teście paskowym, w którym przeciwciała specyficzne dla poszczególnych grup narkotyków wiążą się z metabolitami obecnymi w moczu.
Po upływie określonego czasu (zwykle 5‑10 min) pojawia się linia kontrolna oraz linie testowe, które wskazują obecność danej klasy substancji powyżej ustalonych progów odcięcia (cut‑off). Klasy wykrywane: opiaty, amfetamina i pochodne, metamfetamina, kokaina, marihuana (THC‑COOH), benzodiazepiny, barbiturany, metadon, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, LSD i inne.
Wynik jest jakościowy (pozytywny/negatywny) lub półilościowy (poziomy: niska, średnia, wysoka) w zależności od testu. Interpretacja wyników Pozytywny wynik oznacza, że stężenie danej substancji przekracza próg odcięcia określony dla testu.