Cel badania Określenie stężenia N-demetylosertraliny – głównego metabolitu sertraliny – w surowicy krwi żylnej. Badanie umożliwia ocenę ekspozycji organizmu na lek, kontrolę zgodności z zaleceniami terapeutycznymi oraz wykrycie ewentualnych interakcji lekowych lub nieprawidłowego metabolizmu. Wskazania kliniczne Monitorowanie terapii sertraliną u pacjentów z depresją (ICD‑10: F32‑F33), zaburzeniami lękowymi (F41), OCD (F42) oraz PTSD (F43.1).
Ocena przyjmowania leku i zgodności z zaleceniami u dzieci i młodzieży z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym autyzmem (ICD‑10: F84). Identyfikacja ryzyka działań niepożądanych przy jednoczesnym stosowaniu leków hamujących enzymy CYP2C19 i CYP2D6. Wsparcie w ustalaniu optymalnej dawki sertraliny w terapii długotrwałej. Badania farmakogenetyczne i farmakokinetyczne w ramach badań naukowych. Materiał biologiczny Surowica uzyskana z krwi żylnej pobranej w warunkach sterylnych.
Próbka powinna być odwirowana w ciągu 30 minut od pobrania i przechowywana w temperaturze 2‑8 °C (do 24 h) lub zamrożona (‑20 °C) przy dłuższym przechowywaniu. Metoda Quantitative analysis performed by high‑performance liquid chromatography coupled with tandem mass spectrometry (HPLC‑MS/MS). The method provides a lower limit of quantification (LLOQ) of 1 ng/mL and a linear range up to 500 ng/mL. Results are expressed in nanogramach na mililitr (ng/mL).
Przygotowanie pacjenta Pacjent powinien być na czczo co najmniej 8 h przed pobraniem krwi. „trough” – tuż przed następną dawką sertraliny, po osiągnięciu stanu ustalonego (minimum 5 dni regularnego przyjmowania). Unikać jednoczesnego przyjmowania suplementów lub leków, które mogą wpływać na enzymy CYP2C19/CYP2D6, chyba że lekarz zaleci inaczej.
Interpretacja wyników Typowe zakresy terapeutyczne (trough) dla N‑demetylo‑sertraliny wynoszą 20‑55 ng/mL, choć wartości mogą się różnić w zależności od wieku, masy ciała i współistniejących chorób. Stężenia powyżej 100 ng/mL – możliwe przedawkowanie, zwiększone ryzyko działań niepożądanych (np. zaburzenia rytmu serca, serotoniny). Stężenia poniżej 15 ng/mL – potencjalna niezgodność z zaleceniami, szybki metabolizm lub interakcje przyspieszające eliminację.
Stosunek N‑demetylo‑sertralina / sertralina > 0,5 może wskazywać na prawidłową aktywność enzymów CYP2C19 i CYP2D6; niższy stosunek sugeruje hamowanie tych enzymów. Ograniczenia i uwagi Interpretacja powinna uwzględniać indywidualne czynniki, takie jak wiek, płeć, stan wątrobowy, a także jednoczesne stosowanie leków wpływających na metabolizm (np. fluoksetyna, paroksetyna, ketokonazol).