Cel badania Badanie ma na celu wykrycie i ilościową ocenę fragmentów DNA pasożyta Leishmania w różnorodnych materiałach biologicznych przy użyciu reakcji łańcuchowej polimerazy w czasie rzeczywistym (qPCR). Dzięki wysokiej czułości metody możliwe jest potwierdzenie aktywnej infekcji, identyfikacja gatunku oraz ocena skuteczności terapii. Wskazania kliniczne Obecność objawów sugerujących leiszmaniozę skórną, błon śluzowych lub wewnętrzną (np.
wrzody, gorączka, powiększenie wątroby i śledziony). Kontrola efektów leczenia i wczesne wykrycie ewentualnego nawrotu choroby. Pacjenci z obniżoną odpornością, w tym osoby z ASD, u których obserwuje się dysregulację układu immunologicznego i zwiększone ryzyko ciężkiego przebiegu infekcji. Diagnostyka różnicowa w przypadkach gorączki nieznanego pochodzenia, objawów skórnych lub zapalenia wątroby i śledziony.
Materiał biologiczny Krew pełna lub osocze (5‑10 ml) – najczęściej stosowane przy podejrzeniu postaci układowej. Wymaz z zmiany skórnej, fragment biopsji lub wycisk z pęcherza moczowego – w zależności od lokalizacji zmian. Szpik kostny – w rzadkich przypadkach podejrzenia postaci visceralnej. Inne materiały, takie jak płyn z płuc, płyn mózgowo-rdzeniowy lub płyn z jamy brzusznej, po uprzedniej konsultacji z lekarzem.
Metoda Procedura opiera się na amplifikacji specyficznych regionów genomu Leishmania (np. kDNA minicircle, gen ITS‑1) przy użyciu zestawu primerów i sondy fluorescencyjnej. Etapy badania: Izolacja wysokiej jakości DNA z pobranej próbki przy użyciu komercyjnego zestawu ekstrakcyjnego. Przeprowadzenie reakcji qPCR w termocyklerze z kontrolą temperatury denaturacji, przyłączania i elongacji.
Detekcja produktów amplifikacji w czasie rzeczywistym dzięki sondzie hydrolytowej, co pozwala na określenie liczby kopii DNA i oszacowanie obciążenia pasożytem. Ewentualne potwierdzenie gatunku poprzez sekwencjonowanie ampliconu. Przygotowanie pacjenta Próbka powinna być pobrana w warunkach aseptycznych. Nie wymaga specjalnego postu ani modyfikacji diety.
Przed pobraniem krwi zaleca się unikanie intensywnego wysiłku fizycznego oraz przyjmowania suplementów żelaza lub witaminy C w ciągu 24 h, które mogą wpływać na jakość DNA. Interpretacja wyników Wynik dodatni – wykryto DNA Leishmania w materiale; wskazuje na aktywną infekcję. Dalsza charakterystyka gatunku możliwa jest po sekwencjonowaniu ampliconu.