Cel badania Test wyznacza ilość laktoferyny – białka wiążącego żelazo o właściwościach przeciwbakteryjnych i immunomodulacyjnych – w próbce kału. Podwyższone stężenie odzwierciedla aktywację neutrofili oraz uszkodzenie komórek nabłonka jelita, co jest markerem stanu zapalnego w przewodzie pokarmowym.
Wskazania kliniczne Ostre oraz przewlekłe biegunki, w tym podejrzenie infekcji bakteryjnej, wirusowej lub pasożytniczej Choroby zapalne jelit, takie jak wrzodziejące zapalenie jelita grubego i choroba Crohna Monitorowanie aktywności zapalnej u pacjentów już zdiagnozowanych z IBD Ocena zapalenia jelitowego u dzieci i dorosłych z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym autyzmem (ASD), gdzie dysbioza i zwiększona przepuszczalność jelitowa są częstymi współistniejącymi problemami Rozpoznanie nietolerancji pokarmowych, dysbiozy oraz ocena reakcji na interwencje dietetyczne i probiotyczne Wsparcie diagnostyczne w przypadkach podejrzenia mikroskopowego zapalenia jelit (np.
w zespole jelita drażliwego) Materiał biologiczny i metoda Materiał: świeży kał (ok.
5‑10 g) pobrany w warunkach aseptycznych, najlepiej przed posiłkiem lub po 12‑godzinnym okresie postu Metoda: test immunoenzymatyczny ELISA wykorzystujący monoklonalne przeciwciała skierowane przeciwko ludzkiej laktoferynie; wynik podawany w µg/g kału lub jako stosunek do wartości referencyjnej Warunki przechowywania: próbkę należy schłodzić do 2‑8 °C i dostarczyć do laboratorium w ciągu 24 h; w razie opóźnienia można zamrozić w temperaturze –20 °C Przygotowanie pacjenta Nie wymaga specjalnych ograniczeń dietetycznych.
Należy jednak unikać pobierania próbki w trakcie intensywnej terapii antybiotykowej, gdyż leki mogą wpływać na wynik. Próbkę trzeba zebrać w czystym, jednorazowym pojemniku, dbając o brak zanieczyszczenia moczem lub wodą. Interpretacja wyników Wartość prawidłowa: zazwyczaj Wynik podwyższony: wskazuje na aktywny proces zapalny – najczęściej infekcję bakteryjną (np. Salmonella, Shigella), ale także nasilenie choroby zapalnej jelit.
Wartości > 60 µg/g sugerują silny stan zapalny i mogą wymagać dalszej oceny kolonoskopowej. Wynik obniżony lub niewykrywalny: może oznaczać brak istotnego zapalenia, ale także osłabioną odpowiedź immunologiczną lub wpływ suplementacji żelaza, która redukuje dostępność wolnego żelaza potrzebnego do detekcji. Czynniki wpływające na wynik: przyjmowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), inhibitorów pompy protonowej, probiotyków oraz intensywna terapia antybiotykowa.