Cel badania Określenie ilości kwasu moczowego wydalanego z moczem pozwala ocenić metabolizm puryn w organizmie. Wynik jest istotnym wskaźnikiem równowagi pomiędzy produkcją a wydalaniem tego związku, co ma znaczenie w diagnostyce i monitorowaniu chorób związanych z podwyższonym poziomem kwasu moczowego. Wskazania kliniczne Diagnostyka i kontrola dny moczanowej oraz hiperurykemii. Ocena ryzyka powstawania kamieni nerkowych zbudowanych z kwasu moczowego.
Monitorowanie funkcji nerek przy chorobach przewlekłych. Ocena ryzyka chorób sercowo-naczyniowych i zespołu metabolicznego. Wspomaganie oceny stanu metabolicznego u pacjentów z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym u osób z ASD, gdzie podwyższony poziom kwasu moczowego może być powiązany ze stresem oksydacyjnym.
Metoda Badanie wykonywane jest na próbce moczu przy użyciu enzymatycznej metody opartej na reakcji kwasu moczowego z uricazą, prowadzącej do powstania barwnego produktu (fosforan). Intensywność barwy jest proporcjonalna do stężenia kwasu moczowego i jest mierzona spektrofotometrycznie. Wynik podaje się w mg/dl lub µmol/l.
Interpretacja wyników Wartości podwyższone – mogą wskazywać na hiperurykemię, dnę moczanową, niewydolność nerek, zwiększone spożycie puryn (mięso, owoce morza), leki zwiększające wydzielanie kwasu moczowego (np. diuretyki) lub zwiększoną produkcję w wyniku szybkiego rozkładu komórek.
Wartości obniżone – mogą świadczyć o zaburzeniach w reabsorpcji w kanalikach nerkowych, chorobach wątroby, stosowaniu leków obniżających poziom kwasu moczowego (allopurynol, febuxostat) lub niskim spożyciu puryn. Wartości graniczne zależą od laboratorium, jednak typowy zakres referencyjny dla moczu wynosi 250‑750 mg/24 h (lub 2,5‑7,5 mmol/24 h).
Przygotowanie pacjenta Aby wynik był wiarygodny, zaleca się: Unikanie posiłków bogatych w puryny (czerwone mięso, podroby, owoce morza) oraz napojów alkoholowych przez co najmniej 12 godzin przed pobraniem próbki. Post przynajmniej 8‑10 godzin przed pobraniem moczu, chyba że lekarz zaleci inaczej. Unikanie intensywnego wysiłku fizycznego w dniu badania. Zachowanie odpowiedniego nawodnienia – woda pitna jest dozwolona, ale należy unikać napojów słodzonych i soków owocowych.