Cel badania Określenie stężenia kreatyniny w moczu służy do oceny efektywności filtracji kłębuszkowej oraz wydalania kreatyniny, co umożliwia wyliczenie klirensu kreatyniny – jednego z najważniejszych wskaźników czynności nerek. Wskazania kliniczne Diagnostyka i monitorowanie przewlekłej choroby nerek (CKD). Ocena szybkości filtracji kłębuszkowej (eGFR) w połączeniu z pomiarem kreatyniny w surowicy.
Wykrywanie wczesnych zmian w funkcji nerek, zwłaszcza przy terapii lekami potencjalnie nefrotoksycznymi (np. antybiotyki, leki immunosupresyjne stosowane w PANS/PANDAS). Kontrola prawidłowości wydalania kreatyniny u pacjentów z zaburzeniami neurorozwojowymi, u których mogą występować problemy z masą mięśniową i metabolizmem. Ocena stanu nawodnienia oraz monitorowanie diurezy w przebiegu chorób metabolicznych. Materiał Świeżo oddany mocz (minimum 10 ml).
Próbka powinna być pobrana w warunkach higienicznych, najlepiej w godzinach porannych, aby zmniejszyć wpływ diety i aktywności fizycznej na wynik. Przygotowanie pacjenta Nie wymaga specjalnego przygotowania dietetycznego ani farmakologicznego. W przypadku badania kontrolnego po podaniu leków nefrotoksycznych zaleca się zebranie próbki w stałym odstępie czasu od przyjęcia leku (np. Metoda Stężenie kreatyniny w moczu oznacza się metodą enzymatyczną (np.
reakcja z enzymem kreatyninazą) lub metodą Jaffé’ego (reakcja z kwasem pikrynowym). Wynik podaje się w jednostkach mg/dl lub µmol/l, a także w stosunku do objętości moczu (mg/dl × 24 h) w celu wyliczenia klirensu. Interpretacja wyników Wartość prawidłowa – zależy od wieku, płci, masy ciała oraz objętości wydalonej moczu; typowo 0,6‑1,2 mg/dl w próbce jednorazowej.
Obniżona wydalanie kreatyniny – może wskazywać na zmniejszoną filtrację kłębuszkową, odwodnienie lub zaburzenia wytwarzania kreatyniny (np. Zwiększone wydalanie kreatyniny – często obserwuje się przy zwiększonej masie mięśniowej, wysokim spożyciu białka lub w stanach zwiększonego katabolizmu mięśni.
Klirens kreatyniny – wynik poniżej 90 ml/min/1,73 m² sugeruje upośledzenie funkcji nerek; wartości Powiązania z zaburzeniami neurorozwojowymi U osób z autyzmem, zespołem Aspergera czy innymi zaburzeniami neurorozwojowymi często stosuje się leki immunomodulujące lub antybiotyki o potencjale nefrotoksycznym. Regularne oznaczanie kreatyniny w moczu pozwala na wczesne wykrycie ewentualnych uszkodzeń nerek i dostosowanie terapii.