Cel badania Analiza moczu w kierunku kannabinoidów ma na celu wykrycie metabolitów Δ9‑tetrahydrokannabinolu (THC) i jego głównych produktów przemiany, zwłaszcza 11‑nor‑Δ9‑tetrahydrokannabinolu‑9‑karboksylowego (THC‑COOH). Dzięki temu możliwe jest potwierdzenie lub wykluczenie narażenia na substancje psychoaktywne pochodzące z konopi indyjskich. Wskazania kliniczne Ustalenie użycia marihuany w sytuacjach prawnych, medycznych lub socjalnych.
Ocena ekspozycji na kannabinoidy u osób z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym autyzmem, gdzie substancje psychoaktywne mogą wpływać na przebieg objawów. Monitorowanie skuteczności terapii odstawienia lub programów profilaktycznych. Wykrywanie nielegalnego użycia w kontekście badań przesiewowych w placówkach edukacyjnych i opiekuńczych.
Metoda Badanie przeprowadzane jest w dwóch etapach: Screening immunoenzymatyczny (ELISA lub immunochromatograficzny) – szybka ocena obecności kannabinoidów przy użyciu przeciwciał specyficznych dla THC‑COOH. Wynik podany jako „pozytywny” lub „negatywny” przy ustalonym progu (zwykle 20 ng/ml).
Test potwierdzający (GC‑MS lub LC‑MS/MS) – chromatograficzna separacja i spektrometrii masowej, które identyfikują i ilościowo określają poszczególne metabolity kannabinoidów, eliminując ryzyko fałszywych wyników. Przygotowanie pacjenta Nie wymaga specjalnego przygotowania, jednak zaleca się: Unikanie spożycia marihuany oraz produktów zawierających kannabinoidy przez co najmniej 48 h przed pobraniem próbki, aby ograniczyć ryzyko fałszywie dodatniego wyniku.
Informowanie laboratorium o przyjmowaniu leków zawierających kannabinoidy (np. preparaty medycznej marihuany) oraz suplementów, które mogą interferować z testem. Zachowanie higieny przy pobieraniu moczu – czyste pojemniki jednorazowe. Interpretacja wyników Wynik negatywny – brak wykrywalnych metabolitów kannabinoidów w moczu; wyklucza spożycie marihuany w ciągu ostatnich 3–5 dni (w zależności od dawki i częstotliwości użycia).
Wynik pozytywny (screening) – sugeruje obecność metabolitów, wymaga potwierdzenia testem chromatograficznym. Wynik pozytywny (potwierdzający) – ilościowy pomiar THC‑COOH powyżej ustalonego progu potwierdza użycie konopi w ostatnich dniach lub tygodniach; wyższe stężenia mogą wskazywać na regularne lub intensywne spożycie. Fałszywie dodatnie – rzadko, mogą wynikać z przyjmowania niektórych leków (np.