Cel badania Badanie ma na celu identyfikację obecności antygenów lub kwasów nukleinowych rotawirusów (głównie grupy A, B i C) oraz adenowirusów (szczególnie serotypy 40/41) w próbce kału. Potwierdzenie zakażenia wirusowego pozwala na szybkie wdrożenie odpowiednich środków terapeutycznych i profilaktycznych. Wskazania kliniczne Ostra biegunka, wymioty i gorączka, zwłaszcza u dzieci do 5 lat. Przedłużający się lub ciężki przebieg biegunki u pacjentów immunosupresyjnych.
Monitorowanie infekcji wirusowych u osób z ASD, PANS/PANDAS lub innymi zaburzeniami neurorozwojowymi, u których objawy żołądkowo‑jelitowe mogą wpływać na zachowanie i funkcje poznawcze. Ocena przyczyn biegunek w placówkach edukacyjnych i opiekuńczych w celu ograniczenia rozprzestrzeniania patogenów. Rozpoznanie współzakażenia wirusowego w przypadkach, gdy objawy nie ustępują po standardowym leczeniu.
Przygotowanie pacjenta Nie wymaga głodówki ani specjalnej diety przed pobraniem próbki. Próbkę należy zebrać w jednorazowym, sterylnym pojemniku przeznaczonym do badań kału, unikając kontaktu z moczem, wodą lub innymi substancjami. Transport próbki w temperaturze 2‑8 °C, najpóźniej w ciągu 24 h od pobrania. W przypadku opóźnienia dopuszczalne jest zamrożenie w –20 °C na maksymalnie 7 dni.
Jeśli to możliwe, przed pobraniem nie stosować leków przeciwbiegunkowych, probiotyków lub antybiotyków, chyba że lekarz zaleci inaczej. Metoda badania W laboratorium stosuje się jedną z dwóch technik, w zależności od dostępności i wymagań diagnostycznych: Test immunoenzymatyczny ELISA – wykrywa specyficzne antygeny wirusowe w materiale kałowym; zapewnia szybki wynik (zwykle w 1‑2 h) przy dobrej czułości.
Reakcja łańcuchowa polimerazy (PCR) – amplifikacja fragmentów DNA adenowirusów oraz RNA rotawirusów; gwarantuje najwyższą czułość i specyficzność, umożliwiając jednoczesne oznaczenie kilku podtypów. Wybór metody zależy od protokołu laboratorium oraz od tego, czy potrzebna jest identyfikacja konkretnego serotypu (np. Interpretacja wyników Wynik dodatni – potwierdza obecność rotawirusa i/lub adenowirusa w kale, co świadczy o aktywnej infekcji.
Należy rozważyć leczenie objawowe, intensywne nawadnianie oraz środki higieniczne (izolacja, dezynfekcja). Wynik ujemny – nie wykryto wirusów w próbce. Nie wyklucza infekcji, zwłaszcza gdy próbka została pobrana po ustąpieniu objawów lub w niewystarczającej ilości materiału. Wynik nieinterpretowalny / nieokreślony – wymaga powtórzenia badania przy zachowaniu prawidłowych warunków pobrania i transportu.