Cel badania Badanie ogólne kału ma na celu kompleksową ocenę stolca pod kątem wyglądu, składu chemicznego oraz obecności elementów mikroskopowych. Dzięki temu możliwe jest wykrycie nieprawidłowości w procesie trawienia i wchłaniania, stanów zapalnych, krwawień z przewodu pokarmowego oraz zakażeń bakteryjnych, pasożytniczych i wirusowych.
Wskazania kliniczne objawy żołądkowo‑jelitowe nieustępujące po standardowej terapii (ból brzucha, biegunka, zaparcia, zmiany konsystencji stolca) zespół jelita drażliwego i inne zaburzenia czynnościowe jelit niestrawność, wzdęcia, nudności, wymioty krwawienie z przewodu pokarmowego (widoczne lub utajone) choroby zapalne jelit (np. choroba Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego) zaburzenia wchłaniania tłuszczów i węglowodanów (np.
celiakia, nietolerancja laktozy) patologie wątroby i trzustki wpływające na wydzielanie żółci i enzymów trawiennych monitorowanie pacjentów z autyzmem lub innymi zaburzeniami neurorozwojowymi, u których często występują dolegliwości żołądkowo‑jelitowe ocena skuteczności leczenia przeciwzapalnego, przeciwpasożytniczego lub dietetycznego Materiał biologiczny i kod ICD Do badania wykorzystuje się próbkę kału. Zgodnie z klasyfikacją ICD‑10, badanie oznaczone jest kodem KAL‑BO.
Próbka powinna być pobrana w czystym pojemniku, najlepiej rano po pierwszym wypróżnieniu.
Przygotowanie pacjenta Pacjent powinien: unikać przyjmowania antybiotyków, leków przeciwgrzybiczych oraz probiotyków na 48‑72 h przed pobraniem próbki, o ile lekarz nie zaleci inaczej; nie spożywać dużych ilości surowych warzyw i owoców (mogą zawierać resztki, które utrudniają analizę mikroskopową); przynieść pobraną próbkę do laboratorium w ciągu 2‑4 godzin od momentu pobrania lub przechowywać w lodówce (2‑8 °C) nie dłużej niż 24 h.
Metoda badania Analiza obejmuje trzy główne etapy: Ocena makroskopowa – konsystencja (płynna, półpłynna, stała), barwa (od jasnożółtej po ciemnobrązową), zapach oraz obecność śluzu lub nieprzyjemnego aromatu. Badanie mikroskopowe – poszukiwanie leukocytów, erytrocytów, pasożytów, ich jaj, cyst, a także niestrawionych resztek pokarmowych (tłuszcz, włókna roślinne).