Cel badania Badanie ma na celu określenie stężenia immunoglobuliny G (IgG) w płynie mózgowo‑rdzeniowym (PMR). Analiza IgG w PMR umożliwia ocenę, czy w ośrodkowym układzie nerwowym zachodzi produkcja przeciwciał wewnątrzczaszkowa, co jest kluczowe przy rozpoznawaniu infekcji, stanów zapalnych, niedoborów odporności oraz konfliktu serologicznego. Wskazania kliniczne Przewlekłe lub nawracające zakażenia ośrodkowego układu nerwowego (np.
zapalenie opon mózgowo‑rdzeniowych, zapalenie mózgu). Ocena przyczyn neurologicznych objawów u pacjentów z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym ASD, PANS/PANDAS. Rozpoznanie i monitorowanie niedoborów odporności (hipogammaglobulinemia) wpływających na układ nerwowy. Wykrycie konfliktu serologicznego matki‑noworodka (np. choroba hemolityczna noworodka). Diagnostyka chorób autoimmunologicznych i neuroimmunologicznych, takich jak stwardnienie rozsiane, zapalenie wielokrostne.
Materiał biologiczny Do oznaczenia używa się płynu mózgowo‑rdzeniowego pobranego podczas standardowej punkcji lędźwiowej. Próbka powinna być odprowadzona do probówki bez dodatków, a następnie niezwłocznie poddana analizie lub przechowywana w temperaturze 2‑8 °C (maksymalnie 24 h). Przygotowanie pacjenta Przed pobraniem PMR nie wymaga się specjalnej diety ani odstawienia leków, chyba że lekarz wskazuje inaczej (np. odstawienie leków przeciwzakrzepowych).
Należy zapewnić aseptyczne warunki oraz poinformować pacjenta o procedurze punkcji. Metoda Stężenie IgG w PMR oznacza się najczęściej metodą immunoturbidymetrii lub nefelometrii, a w niektórych laboratoriach – techniką ELISA. Test opiera się na specyficznym wiązaniu przeciwciał anty‑IgG z antygenem, co generuje sygnał optyczny proporcjonalny do ilości IgG w próbce. Interpretacja wyników Wartość prawidłowa – zależy od laboratorium, zwykle 0,5‑4,0 mg/dl w PMR.
Podwyższone IgG – wskazuje na intratencjalną syntezę przeciwciał, co może wystąpić w infekcjach bakteryjnych, wirusowych, zapaleniach demielinizacyjnych lub w chorobach autoimmunologicznych. Obniżone IgG – może świadczyć o niedoborze odporności (np. pierwotna hipogammaglobulinemia) lub o rozcieńczeniu płynu mózgowo‑rdzeniowego. Wskaźnik IgG w PMR / IgG w surowicy – podwyższony stosunek (>0,7) sugeruje lokalną produkcję przeciwciał w ośrodkowym układzie nerwowym.
Związek z zaburzeniami neurorozwojowymi U pacjentów z autyzmem, PANS/PANDAS oraz innymi zaburzeniami neurorozwojowymi obserwuje się czasem podwyższony poziom IgG w PMR, co może odzwierciedlać neurozapalny komponent choroby. Badanie pomaga wykluczyć lub potwierdzić infekcję mózgu oraz ocenić potrzebę interwencji immunomodulacyjnych. Kod ICD Kod diagnostyczny używany przy zleceniu badania: L93 – oznaczenie immunoglobuliny G w płynie mózgowo‑rdzeniowym.