Cel badania Badanie jakościowe w moczu ma na celu wykrycie obecności hydroksyzyny – syntetycznego antagonisty receptorów histaminowych H1, stosowanego m.in. w leczeniu alergii, lęków, bezsenności oraz w terapii wspomagającej u osób z zaburzeniami neurorozwojowymi (np. Test umożliwia potwierdzenie przyjęcia leku w krótkim okresie przed pobraniem próbki (zwykle 6‑24 h) oraz wykrycie ewentualnego przedawkowania lub niezgodności z zaleceniami terapeutycznymi.
Wskazania kliniczne Monitorowanie zgodności z zaleceniami terapeutycznymi u pacjentów przyjmujących hydroksyzynę, w tym dzieci i młodzieży z ASD lub innymi zaburzeniami neurorozwojowymi. Ocena przyczyn objawów toksycznych (senność, zawroty głowy, zaburzenia rytmu serca) po podejrzeniu przedawkowania. Badania kontrolno‑prawne i kryminalistyczne – ustalenie, czy dana osoba przyjmowała hydroksyzynę w określonym czasie.
Ocena interakcji lekowych w sytuacjach klinicznych, kiedy jednocześnie stosowane są inne leki psychotropowe. Materiał biologiczny Świeży mocz, pobrany w sposób sterylny, najlepiej próbka środkowa z oddania (midstream). Nie wymaga specjalnego przygotowania, ale należy unikać zanieczyszczenia próbki przez środki higieniczne zawierające substancje chemiczne.
Metoda Wykrywanie hydroksyzyny w moczu odbywa się najczęściej przy użyciu jednej z następujących technik: Immunochemiczny test przesiewowy (ELISA lub testy paskowe) – szybka metoda dająca wynik pozytywny/negatywny w ciągu kilkunastu minut. Chromatografia cienkowarstwowa (TLC) – pozwala na wizualizację obecności substancji po rozwinięciu płytki pod wpływem odpowiednich odczynników.
Chromatografia cieczowa sprzężona z spektrometrią mas (LC‑MS/MS) – metoda referencyjna, zapewniająca wysoką czułość (limit wykrywalności 0,1‑0,5 ng/mL) i specyficzność. Interpretacja wyników Wynik pozytywny – potwierdza obecność hydroksyzyny w moczu, co oznacza przyjęcie leku w ciągu ostatnich 6‑24 h (czas zależy od dawki, metabolizmu i nawodnienia).
Wynik negatywny – nie wykryto hydroksyzyny; może oznaczać brak przyjmowania leku, dawkę poniżej progu wykrywalności lub upływ czasu od ostatniej dawki (zwykle >24 h). Wynik nieokreślony – występuje przy nieprawidłowym pobraniu próbki lub interferencji innych substancji; konieczne powtórzenie badania. Przygotowanie pacjenta Nie wymaga specjalnej diety ani odstawiania leków przed pobraniem moczu.