Cel badania Badanie ma na celu wykrycie fragmentów DNA wirusa HPV (Human Papillomavirus) w materiale pobranym z dróg rodnych lub moczu. Test jakościowo identyfikuje cztery najważniejsze genotypy: dwa o wysokim potencjale onkogennym – HPV‑16 i HPV‑18 – oraz dwa o niskim potencjale – HPV‑6 i HPV‑11. Uzyskany wynik umożliwia określenie ryzyka wystąpienia zmian przedrakowych szyjki macicy oraz ewentualnych brodawek genitalnych.
Wskazania kliniczne Rutynowe badania przesiewowe kobiet w wieku 25‑65 lat w ramach profilaktyki raka szyjki macicy. Diagnostyka niejasnych wyników cytologii (np. Kontrola po leczeniu zmian szyjki macicy, w tym po zabiegach koagulacji, ekscyzji czy laseroterapii. Ocena ryzyka u pacjentek z osłabioną odpornością (przeszczepy, zakażenie HIV, terapia immunosupresyjna).
Badanie w kontekście współistniejących zaburzeń neurorozwojowych, gdy istnieje podejrzenie wpływu przewlekłej infekcji wirusowej na przebieg ASD lub innych zaburzeń neurorozwojowych. Materiał biologiczny Wymaz z szyjki macicy – materiał preferowany, zapewniający najwyższą czułość. Wymaz z pochwy – alternatywa, stosowana gdy pobranie z szyjki jest niemożliwe lub niewskazane.
Próbka moczu pierwszego poranka – opcja używana w wybranych protokołach, charakteryzująca się nieco niższą czułością, ale przydatna w sytuacjach, gdy pobranie wymazu jest utrudnione. Metoda Analiza opiera się na reakcji łańcuchowej polimerazy (PCR) z zestawem primerów skierowanych do konserwatywnych regionów L1 oraz onkogennych obszarów E6/E7 wirusa HPV.
Po amplifikacji uzyskane fragmenty DNA poddawane są hybrydyzacji z sondami fluorescencyjnymi oznaczonymi specyficznie dla każdego z czterech genotypów. Wynik jest raportowany w formie jakościowej – obecność lub brak wykrywalnego DNA dla poszczególnych typów HPV. Interpretacja wyników HPV‑16 lub HPV‑18 – wynik pozytywny: wskazuje na podwyższone ryzyko rozwoju raka szyjki macicy; zaleca się dalszą diagnostykę kolposkopową oraz ewentualną biopsję.
HPV‑6 lub HPV‑11 – wynik pozytywny: sugeruje niskie ryzyko nowotworowe, ale może być przyczyną brodawek genitalnych lub zmian łagodnych. Negatywne dla wszystkich czterech genotypów: brak wykrywalnego DNA HPV w badanej próbce; nie wyklucza infekcji innymi, nieobjętymi testem, typami HPV.