Cel badania Badanie ma na celu identyfikację materiału genetycznego wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV) należącego do czterech wysokoonkogennych genotypów: 16, 18, 31 i 33. Obecność tych szczepów wiąże się z podwyższonym ryzykiem rozwoju raka szyjki macicy oraz innych nowotworów anogenitalnych i orofaryngealnych. Wskazania kliniczne Rutynowa profilaktyka kobiet w wieku 25‑65 lat, zgodnie z zaleceniami programów skrinningowych.
Ocena ryzyka u pacjentek z nieprawidłowymi wynikami cytologii (ASC‑US, LSIL, HSIL) lub z podejrzeniem zmian przednowotworowych. Kontrola po leczeniu zmian dysplastycznych lub nowotworowych w obrębie szyjki macicy. Diagnostyka u osób z osłabioną odpornością (np. po przeszczepach, w trakcie terapii immunosupresyjnej) oraz u pacjentów z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym ASD, które mogą wpływać na zachowania ryzykowne i dostęp do opieki medycznej.
Materiał biologiczny Wymaz z szyjki macicy – najczęściej stosowany materiał, pobierany przy użyciu specjalistycznego wymazówki cytologicznej. Wymaz z pochwy, odbytu lub gardła – opcjonalny, w zależności od klinicznego zapotrzebowania (np. w ocenie ryzyka nowotworów odbytu lub gardła). Metoda Analiza opiera się na reakcji łańcuchowej polimerazy w czasie rzeczywistym (qPCR), która amplifikuje wyselekcjonowane fragmenty DNA wirusa HPV.
Test charakteryzuje się wysoką czułością (>95 %) i specyficznością (>98 %) oraz umożliwia jednoczesne wykrycie wszystkich czterech genotypów w jednym przebiegu. Przygotowanie pacjenta Unikanie współżycia seksualnego, stosowania tamponów, douchingu oraz aplikacji żeli, maści czy środków antyseptycznych w obrębie szyjki macicy przez co najmniej 48 h przed pobraniem wymazu. Odłożenie przyjmowania leków przeciwzapalnych i antybiotyków, jeśli nie jest to konieczne klinicznie.
Pobranie wymazu najlepiej w drugiej połowie cyklu miesiączkowego, z dala od dni menstruacji, aby zapewnić optymalną jakość próbki. Interpretacja wyników Negatywny – nie wykryto DNA wysokoonkogennych genotypów HPV (16, 18, 31, 33). Wynik nie wyklucza obecności innych, mniej ryzykownych typów HPV.
Pozytywny – wykryto DNA jednego lub kilku z wymienionych genotypów, co wskazuje na zakażenie wysokoonkogennym HPV i wymaga dalszych badań diagnostycznych (kolposkopia, biopsja) oraz ewentualnego monitorowania. Nieokreślony – jakość próbki była niewystarczająca (np. Zaleca się powtórzenie pobrania i ponowne oznaczenie.