Cel badania Test ma na celu identyfikację antygenów układu ABO (A, B) oraz czynnika Rh (antygen D) na błonie czerwonych krwinek oraz wykrycie naturalnych przeciwciał (anti‑A, anti‑B) w surowicy. Wynik pozwala precyzyjnie określić grupę krwi oraz status Rh, co jest kluczowe przy planowaniu transfuzji, przeszczepów organów, diagnostyce prenatalnej oraz w trakcie opieki nad pacjentami z zaburzeniami neurorozwojowymi.
Wskazania kliniczne przygotowanie do podania krwi lub produktów krwiopochodnych, aby uniknąć niezgodności serologicznej; planowanie operacji, w tym zabiegów u osób z autyzmem i innymi zaburzeniami neurorozwojowymi, które mogą wymagać interwencji chirurgicznej; ocena ryzyka konfliktu serologicznego Rh u kobiet w ciąży oraz monitorowanie noworodka pod kątem choroby hemolitycznej noworodka; kwalifikacja dawcy krwi oraz ocena przydatności do oddawania krwi; przygotowanie do przeszczepu narządów (nerki, serca, wątroba) oraz szpiku kostnego, gdzie zgodność ABO i Rh jest wymagana; ustalanie grupy krwi przed terapią immunologiczną, np.
podawaniem monoklonalnych przeciwciał. Przygotowanie pacjenta Nie jest wymagana specjalna dieta ani odstawienie leków. Pacjent powinien jednak poinformować laboratorium o: przebytej transfuzji krwi w ciągu ostatnich 120 dni (może wpłynąć na wynik serologiczny); obecnych infekcjach zakaźnych, które mogą wymagać odroczenia pobrania; stosowanych lekach immunomodulujących (np.
immunoglobuliny, sterydy), które mogą zakłócić wykrywanie przeciwciał; chorobach nowotworowych lub hematologicznych, które wpływają na skład krwi. Materiał krew żylna pobrana do probówki z antykoagulantem – najczęściej EDTA (kwas etylenodiaminotetraoctowy) lub heparyną. Metoda Badanie przeprowadza się metodą bezpośredniej aglutynacji. Próbka krwi jest nanoszona na szkiełko i mieszana z odczynnikami zawierającymi antygeny A, B oraz D (reagenty typu Beth‑Vincent, Simonin).
Obserwuje się reakcję aglutynacji, która świadczy o obecności odpowiednich antygenów. W nowoczesnych laboratoriach stosuje się także automatyczne analizatory, które wykrywają aglutynację w probówkach i automatycznie klasyfikują wynik. Interpretacja wyników Grupa O – brak antygenów A i B na erytrocytach; w surowicy występują naturalne przeciwciała anti‑A i anti‑B. Grupa A – antygen A na powierzchni erytrocytów; przeciwciała anti‑B w surowicy.
Grupa B – antygen B na erytrocytach; przeciwciała anti‑A w surowicy. Grupa AB – zarówno antygeny A, jak i B na erytrocytach; brak naturalnych przeciwciał anti‑A i anti‑B. Czynnik Rh – obecność antygenu D (Rh‑D pozytywny) lub jego brak (Rh‑D negatywny). Wynik ma znaczenie przy transfuzjach, w ciąży oraz przy przeszczepach.