Cel badania Pomiar koncentracji gastryny – hormonu produkowanego przez komórki G błony śluzowej żołądka – w surowicy krwi. Wynik pozwala ocenić regulację wydzielania kwasu solnego oraz zidentyfikować ewentualne nieprawidłowości neuroendokrynne, takie jak gastrinoma. Wskazania kliniczne Objawy sugerujące nadmierną kwasowość żołądka, np. bóle epigastrium, wrzody dwunastnicy lub żołądka.
Rozpoznanie i kontrola zespołu gastrynowego (zespół Zollingera‑Ellisona) oraz powiązanych stanów, m.in. Ocena przyczyn podwyższonego poziomu kwasu po długotrwałym stosowaniu inhibitorów pompy protonowej (IPP) – tzw. Diagnostyka atrofii błony śluzowej żołądka oraz autoimmunologicznego zapalenia żołądka.
Badanie w kontekście niejasnych dolegliwości żołądkowo‑dwunastniczych u osób z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym autyzmem, gdzie często występują zaburzenia trawienia i refluks. Monitorowanie efektów terapii chirurgicznej lub farmakologicznej w chorobach gastrynowych. Materiał biologiczny i przygotowanie pacjenta Surowica krwi pobrana z żyły – 2 – 5 ml. Pacjent powinien być na czczo co najmniej 8 godzin przed pobraniem próbki.
Unikać spożycia kofeiny, alkoholu oraz leków zwiększających wydzielanie kwasu (IPP, blokery receptora H2) przez 24 h, o ile lekarz nie zaleci inaczej. W przypadku przyjmowania leków przeciwzakrzepowych nie ma konieczności odstawiania przed pobraniem krwi. Metoda pomiarowa Stężenie gastryny oznacza się metodą immunochemiczną. Najczęściej wykorzystywane są testy ELISA (enzymowo‑immunologiczne) lub CLIA (chemiluminescencyjne immunoanalizy).
Testy bazują na monoklonalnych przeciwciałach o wysokiej swoistości wobec gastryny, co zapewnia dokładny pomiar w przedziale od kilku do kilkuset pg/ml. Zakres referencyjny i interpretacja wyników Wartość prawidłowa – zazwyczaj 0‑100 pg/ml, choć dokładny przedział może różnić się w zależności od laboratorium i zastosowanej metody. Podwyższony poziom gastryny wskazuje na: Hiperkwasowość żołądka (np. Gastrinoma (guz gastrynowy) – najczęstsza przyczyna znacznego wzrostu.
Atroficzne zapalenie żołądka i autoimmunologiczne zapalenie błony śluzowej. Rebound hypergastrinemia po długotrwałym stosowaniu IPP. Choroby neuroendokrynne, w tym zespoły MEN‑1. Obniżony poziom gastryny jest rzadko obserwowany i może wystąpić przy: Usunięciu dużej części żołądka (resekcja).