Cel badania Pomiar stężenia fruktozy w płynie nasiennym służy ocenie wydzielania przez pęcherzyki nasienne. Fruktoza jest głównym źródłem energii dla plemników; jej niedobór może wskazywać na zaburzenia funkcji gruczołów przywspółczulnych lub na blokadę drogi wytryskowej. Wskazania kliniczne Niepłodność męska o niejasnej etiologii. Obniżona liczba plemników przy prawidłowej morfologii. Podejrzenie niedrożności nasieniowodu lub ujścia przewodu wytryskowego.
Ocena funkcji pęcherzyków nasiennych po operacjach lub urazach okolic miednicy. Badania kontrolne w ramach kompleksowej oceny zdrowia reprodukcyjnego u mężczyzn z zaburzeniami neurorozwojowymi, w których zaburzenia hormonalne i metaboliczne mogą wpływać na płodność. Metoda Do badania wykorzystywany jest materiał biologiczny – świeżo otrzymane nasienie (po wytrysku). Próbka jest poddawana centrifugacji, a supernatant (płyn nasienny) jest analizowany metodą enzymatyczną (np.
metodą spektrofotometryczną) w oparciu o reakcję enzymu fruktozo-kinazy, co pozwala na określenie stężenia fruktozy w mg/dl lub µmol/l. Interpretacja wyników Wartość prawidłowa: 13‑22 mg/dl (lub 300‑500 µmol/l) – wskazuje na prawidłowe wydzielanie przez pęcherzyki nasienne. Obniżone stężenie: może sugerować niedrożność nasieniowodu, uszkodzenie pęcherzyków nasiennych, wrodzone wady rozwojowe układu rozrodczego lub choroby zapalne gruczołów przywspółczulnych.
Podwyższone stężenie: rzadko obserwowane, może być wynikiem niepełnego wymieszania nasienia lub zaburzeń metabolicznych. W połączeniu z innymi parametrami analizy nasienia (morfologia, liczba, ruchliwość) wyniki pomagają określić przyczynę niepłodności i kierować dalsze postępowanie diagnostyczne. Przygotowanie pacjenta Pacjent powinien zachować 2‑5 dni abstynencji od wytrysku przed pobraniem próbki.
Próbka powinna być pobrana w warunkach sterylnych, najlepiej w laboratorium lub w domu w specjalnym pojemniku, a następnie niezwłocznie (do 1 godziny) dostarczona do laboratorium w temperaturze pokojowej. Unikać spożycia alkoholu i leków wpływających na funkcję gruczołów nasiennych w dniu pobrania.