Cel badania Test ENA (Extractable Nuclear Antigen) ma na celu identyfikację w surowicy krwi autoprzeciwciał skierowanych przeciwko wyodrębnionym antygenom jądrowym. Analiza obejmuje sześć najważniejszych specyficznych przeciwciał: anti‑Sm, anti‑RNP, anti‑SS‑A (Ro), anti‑SS‑B (La), anti‑Scl‑70 oraz anti‑Jo‑1.
Wskazania kliniczne Diagnostyka i różnicowanie chorób układu tkanki łącznej (CTD), w tym: toczeń rumieniowaty układowy (SLE), zespół mieszany tkanki łącznej (MCTD), zespół Sjögrena, sclerodermia układowa (systemic sclerosis), zapaleniowy zapalenie mięśni (dermatomyositis, polymyositis). Ocena przyczyn niejasnych objawów skórnych, sercowych lub płucnych. Wsparcie diagnostyczne w przypadkach podejrzenia autoimmunologicznego zapalenia wątroby.
Badanie osób z autyzmem (ASD) oraz zespołami PANS/PANDAS, u których mogą występować podwyższone poziomy autoprzeciwciał. Materiał i przygotowanie pacjenta Do testu niezbędna jest krew pobrana do probówki umożliwiającej uzyskanie surowicy (np. probówka bez antykoagulantu lub z koagulantem odwracalnym).
Nie wymaga się głodówki, jednak zaleca się: unikanie intensywnego wysiłku fizycznego w dniu pobrania, odstawienie, o ile to możliwe, leków immunosupresyjnych lub wysokich dawek kortykosteroidów. Metoda Próbka surowicy poddawana jest analizie przy użyciu jednej z metod immunologicznych: immunoenzymatycznej (ELISA) – pozwala na ilościowy pomiar stężenia przeciwciał, immunofluorescencji pośredniej (IIF) – umożliwia wizualizację wiązania przeciwciał do specyficznych antygenów.
Wyniki wyrażane są w jednostkach międzynarodowych (IU/ml) lub jako stosunek do wartości odcięcia (tzw. Próg odcięcia ustalany jest na podstawie populacji kontrolnej i może różnić się w zależności od laboratorium. Interpretacja wyników Obecność konkretnego przeciwciała zwiększa prawdopodobieństwo określonej choroby autoimmunologicznej: Anti‑Sm – wykrywane u 15‑30 % pacjentów z SLE; bardzo wysokie powinowactwo czyni go jednym z najbardziej specyficznych markerów toczenia.
Anti‑RNP – obecne prawie u 100 % pacjentów z MCTD oraz w około 10 % przypadków SLE; często współwystępują z anti‑Sm. Anti‑SS‑A (Ro) – występują u około 30 % pacjentów z SLE i są związane z wysypką skórną oraz ryzykiem zespołu sercowo‑płodowego u noworodków. Anti‑SS‑B (La) – wykrywane u 80 % osób z zespołem Sjögrena oraz w 15 % SLE; ich obecność może sugerować późniejszy przebieg choroby.