Cel badania Pakiet dopełniacza C3 i C4 służy do jednoczesnego oznaczenia stężenia białek C3 oraz C4 w surowicy krwi. Wynik pozwala ocenić funkcjonowanie klasycznej i alternatywnej drogi układu dopełniacza, a także wykryć jego nadmierną aktywację lub niedobory. Wskazania kliniczne Diagnostyka i monitorowanie chorób autoimmunologicznych, takich jak toczeń rumieniowaty układowy (ICD‑10 M32) czy reumatoidalne zapalenie stawów (M05‑M06).
Ocena stanu zapalnego przy ostrych i przewlekłych infekcjach bakteryjnych oraz wirusowych. Wykrywanie wrodzonych lub nabytych niedoborów dopełniacza (np. deficyt C3, C4) oraz monitorowanie ich leczenia. Badanie przy podejrzeniu zespołów neurozapalnych związanych z autyzmem (ASD), PANS/PANDAS oraz innymi zaburzeniami neurorozwojowymi – podwyższone poziomy mogą świadczyć o aktywacji immunologicznej wpływającej na układ nerwowy.
Ocena ryzyka powikłań sercowo‑naczyniowych w przebiegach przewlekłego zapalenia. Kontrola terapii immunosupresyjnej oraz ocena skuteczności leków przeciwzapalnych. Rozpoznanie i monitorowanie chorób związanych z układem dopełniacza, np. dziedziczna obrzękowa choroba naczyniowa (hereditary angioedema) typu I. Metoda pomiaru Stężenia C3 i C4 oznacza się najczęściej metodą immunonefelometrii (nephelometrii) lub immunoturbidymetrii.
Wykorzystuje się przeciwciała monoklonalne skierowane przeciwko specyficznym epitopom białek dopełniacza. Analiza przeprowadzana jest na zautomatyzowanym analizatorze laboratoryjnym, co zapewnia wysoką czułość (granica wykrywalności Materiał biologiczny Surowica krwi pobrana z żyły (ok. Próbka musi zostać odwirowana w ciągu 30 min od pobrania, aby zapobiec hemolizie. Przygotowanie pacjenta Przygotowanie nie wymaga głodówki ani specjalnych ograniczeń dietetycznych.
Najlepiej pobrać krew w godzinach porannych, aby zminimalizować wpływ krótkotrwałych wahań fizjologicznych. Unika się intensywnego wysiłku fizycznego oraz przyjmowania dużych dawek suplementów witaminowych w ciągu 24 h przed pobraniem. Interpretacja wyników Zakresy prawidłowe (mogą się nieco różnić w zależności od laboratorium): C3: 90‑180 mg/dl C4: 10‑40 mg/dl Podwyższone wartości: sugerują aktywny proces zapalny, infekcję, choroby autoimmunologiczne (np.
SLE), stan pooperacyjny lub aktywację układu dopełniacza w przebiegu neurozapalnym. Obniżone wartości: mogą wskazywać na intensywną konsumpcję białek dopełniacza w ciężkim zapaleniu, wrodzone lub nabyte deficyty (np. deficyt C3, C4), uszkodzenie wątroby (gdzie białka te są syntetyzowane) lub dziedziczną obrzękową chorobę naczyniową.