Cel badania Analiza stężenia D‑arabinitolu w moczu pozwala na wykrycie aktywnego przemnażania się drożdżaków z rodzaju Candida, w szczególności Candida albicans. D‑arabinitol jest produktem charakterystycznym metabolizmu tych grzybów i jego podwyższony poziom w moczu jest silnym wskaźnikiem kandydozy. Wskazania kliniczne Podejrzenie zakażenia Candida (ICD‑10: B37.0 – Candida albicans, B37.1 – Candida kriptokokowa, B37.9 – nieokreślona) Osoby z obniżoną odpornością (np.
po chemioterapii, immunosupresji, HIV) Pacjenci po długotrwałej antybiotykoterapii, u których istnieje ryzyko zaburzeń mikroflory jelitowej Choroby autoimmunologiczne, cukrzyca, przewlekłe choroby skóry (np.
atopowe zapalenie skóry) z podejrzeniem wtórnej kandydozy W kontekście zaburzeń neurorozwojowych (ASD, ADHD) – ocena możliwego wpływu dysbiozy i przerostu Candida na dolegliwości żołądkowo‑jelitowe i objawy behawioralne Materiał biologiczny i przygotowanie pacjenta Do badania wymagana jest próbka moczu – 8,5 ml, pobrana w warunkach sterylnych. Zaleca się pobranie pierwszego porannego moczu, aby uzyskać najbardziej skoncentrowany wynik.
Próbkę należy umieścić w specjalnym zestawie wysyłkowym do moczu (producent: Mainz) i przechowywać w temperaturze 2‑8 °C, a następnie dostarczyć do laboratorium w ciągu 24 h od pobrania. Metoda Stężenie D‑arabinitolu oznacza się najczęściej przy użyciu chromatografii gazowej sprzężonej ze spektrometrią mas (GC‑MS) lub chromatografii cieczowej ze spektrometrią mas (LC‑MS).
Metody te zapewniają wysoką czułość (dolny limit wykrywalności ≈ 0,05 mg/dl) oraz specyficzność, eliminując interferencje z innymi cukrami moczowymi. Interpretacja wyników Wartość prawidłowa – zazwyczaj Podwyższony poziom – wskazuje na zwiększoną aktywność metaboliczną Candida i może sugerować kandydozę przewlekłą lub inwazyjną. Wartość powyżej 1,0 mg/dl wymaga dalszej oceny klinicznej.
Fałszywie dodatnie wyniki – mogą wystąpić po spożyciu dużych ilości owoców, soku jabłkowego lub produktów fermentowanych, które zawierają naturalny D‑arabinitol. Fałszywie ujemne wyniki – możliwe przy nieodpowiednim przechowywaniu próbki lub przy pobraniu moczu po intensywnym nawodnieniu. Powiązania z zaburzeniami neurorozwojowymi W ostatnich badaniach obserwowano, że nieprawidłowa flora jelitowa, w tym przerost Candida, może nasilać objawy ze spektrum autyzmu (np.