Cel badania Analiza ilościowa czynnika II (prothrombiny) w osoczu ma na celu ocenę jego dostępności w krwi, co jest kluczowe przy diagnozowaniu deficytów, dysfunkcji lub nadmiaru tego białka wpływającego na procesy hemostatyczne. Wskazania kliniczne Podejrzenie wrodzonego niedoboru czynnika II – hemofilia typu 2. Niejasne krwawienia, których przyczyny nie zostały wyjaśnione innymi testami laboratoryjnymi.
Kontrola skuteczności leczenia przeciwzakrzepowego, zwłaszcza przy stosowaniu doustnych antagonistów witaminy K (warfaryna, acenokumarol). Diagnostyka wtórnego niedoboru czynnika II w chorobach wątroby, przy niedoborze witaminy K lub w wyniku interakcji lekowych. Ocena współistniejących zaburzeń krzepnięcia u pacjentów z autyzmem i innymi zaburzeniami neurorozwojowymi, które mogą wpływać na objawy neurologiczne oraz bezpieczeństwo interwencji medycznych.
Materiał biologiczny Osocze pobrane z żyły do probówki zawierającej antykoagulant cytrynian sodu (3,2 %). Metoda Stężenie czynnika II wyznacza się najczęściej jedną z dwóch technik: Metoda immunologiczna (ELISA) – wykorzystuje przeciwciała specyficzne dla prothrombiny i pozwala na pomiar w jednostkach międzynarodowych (IU/mL). Test funkcjonalny – czas protrombinowy (PT) z dalszą kalkulacją aktywności czynnika II, również wyrażany w IU/mL i kalibrowany względem standardów WHO.
Obie metody są standaryzowane i zapewniają wysoką precyzję, a wybór zależy od dostępności sprzętu w laboratorium. Przygotowanie pacjenta Co najmniej 12 h przed pobraniem krwi należy unikać leków przeciwzakrzepowych (warfaryna, acenokumarol) oraz suplementów zawierających witaminę K, o ile lekarz nie zaleci inaczej. W dniu badania zaleca się powstrzymanie od intensywnego wysiłku fizycznego oraz spożywania dużych ilości warzyw liściastych bogatych w witaminę K.
U małych dzieci pobranie krwi powinno być skoordynowane z lekarzem prowadzącym, aby zapewnić odpowiednie warunki i minimalny dyskomfort. Interpretacja wyników Norma: aktywność prothrombiny 70‑120 % (ok. 0,7‑1,2 IU/mL), wartości mogą się nieznacznie różnić w zależności od laboratorium. Obniżony poziom: sugeruje niedobór czynnika II – przyczyny mogą obejmować hemofilię typu 2, niewydolność wątroby, niedobór witaminy K lub interakcje lekowe (np.
antybiotyki hamujące syntezę witaminy K). Podwyższony poziom: rzadko obserwowany; może wystąpić w stanach zapalnych, niektórych nowotworach lub przy nadmiernym podawaniu witaminy K. Wynik powinien być zestawiony z innymi parametrami krzepnięcia (czas protrombinowy, INR, czynniki VII, X) oraz z pełną historią kliniczną pacjenta.