Cel badania Test ma na celu jednoczesne przeprowadzenie cytologii jednowarstwowej (LBC) oraz jakościowego oznaczenia DNA wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV) genotypów 16 i 18. Dzięki temu możliwe jest zarówno wykrycie zmian morfologicznych w nabłonku szyjki macicy, jak i określenie obecności najważniejszych szczepów wirusa, które odpowiadają za ponad 70 % przypadków raka szyjki macicy.
Wskazania kliniczne Rutynowe badania przesiewowe kobiet w wieku 25‑64 lat, zgodnie z wytycznymi WHO i Polskiego Towarzystwa Ginekologii i Położnictwa. Kontrola po nieprawidłowym wyniku cytologii (ASC‑US, LSIL, HSIL) lub po pozytywnym wyniku testu HPV. Pacjentki z obniżoną odpornością (np. zakażenie HIV, leczenie immunosupresyjne). Kobiety z rodzinną historią nowotworów szyjki macicy lub wcześniejszą infekcją HPV.
Osoby z zaburzeniami neurorozwojowymi, w tym autyzmem, u których tradycyjna pobranie może być trudne – metoda LBC zapewnia większy komfort i lepszą jakość próbki. Materiał biologiczny i przygotowanie pacjenta Do badania wykorzystuje się wymaz z szyjki macicy pobrany przy pomocy specjalnego pędzelka lub szczoteczki i umieszczony w pojemniku z płynem utrwalającym (Medium LBC). Przed pobraniem zaleca się: Unikanie stosunku płciowego przez co najmniej 24‑48 h.
Rezygnację z używania tamponów, douchingu oraz żeli dopochwowych w dniu badania. Powiadomienie lekarza o przyjmowanych lekach dopochwowych (antybiotyki, hormony). Wskazanie ewentualnej ciąży – nie jest przeciwwskazaniem, ale wymaga informacji dla lekarza.
Metoda Cytologia LBC – pobrana próbka jest poddawana filtracji i przetworzeniu w systemie ThinPrep (lub równoważnym), co pozwala uzyskać jednorodny, jednowarstwowy preparat do oceny mikroskopowej pod kątem zmian dysplastycznych. Test DNA HPV (genotypy 16 i 18) – z tego samego wymazu wyodrębnia się DNA wirusa. Wykorzystuje się reakcji łańcuchowej polimerazy (PCR) z primerami specyficznymi dla regionów L1 HPV‑16 i HPV‑18.
Wynik podawany jest w formie jakościowej: Pozytywny – wykryto DNA HPV‑16 i/lub HPV‑18. Negatywny – nie stwierdzono obecności DNA tych genotypów. Interpretacja wyników Negatywna cytologia + negatywny test HPV 16/18 – bardzo niskie ryzyko rozwoju raka szyjki macicy; zaleca się powtórzenie badania co 3‑5 lat. Pozytywny test HPV 16/18 przy prawidłowej cytologii – zwiększone ryzyko progresji choroby; wskazana jest kolposkopia w celu dalszej oceny.