Cel badania Określenie całkowitej koncentracji chromu w pełnej krwi żylnej (EDTA lub heparyna) w celu oceny ekspozycji na ten pierwiastek, identyfikacji ewentualnej toksyczności oraz monitorowania poziomu chromu u osób narażonych zawodowo lub środowiskowo. Wskazania kliniczne Ocena narażenia na chrom w miejscu pracy (przemysł metalurgiczny, chemiczny, spawalniczy). Monitorowanie poziomu chromu u pacjentów z podejrzeniem zatrucia metalami ciężkimi.
Badanie w kontekście zaburzeń neurorozwojowych – podwyższony poziom chromu może wpływać na funkcje poznawcze i zachowanie, dlatego jest istotny przy ocenie dzieci i młodzieży z ASD, PANS/PANDAS oraz innymi zaburzeniami rozwojowymi. Kontrola terapeutyczna przy stosowaniu suplementów zawierających chrom. Materiał biologiczny i przygotowanie pacjenta Materiał: krew żylna pełna pobrana do probówek z dodatkiem antykoagulantu – EDTA lub heparyny.
Przygotowanie: nie wymaga głodówki; przed pobraniem unikać intensywnego wysiłku fizycznego oraz kontaktu z substancjami zawierającymi chrom (np. farby, lakiery, materiały spawalnicze). Próbka powinna być pobrana w warunkach aseptycznych, natychmiast odwirowana (jeśli wymaga tego laboratorium) i dostarczona do laboratorium w temperaturze 2‑8 °C, nie później niż w ciągu 24 h od pobrania.
Metoda Stężenie chromu oznacza się najczęściej przy użyciu spektrometrii masowej z indukcyjnie sprzężoną plazmą (ICP‑MS) lub spektrometrii absorpcyjnej w płomieniu (FAAS). Metody te zapewniają wysoką czułość i precyzję, umożliwiając wykrycie poziomów rzędu ng ml⁻¹. Interpretacja wyników Zakres referencyjny dla pełnej krwi (w zależności od laboratorium) wynosi zazwyczaj 0,1‑0,5 µg l⁻¹ (0,1‑0,5 µg dl⁻¹). Wartości powyżej zakresu sugerują zwiększone narażenie lub zatrucie.
Podwyższony poziom może wskazywać na: Ekspozycję zawodową na chrom (zwłaszcza w formie chromu(VI)). Przyjmowanie suplementów lub leków zawierających chrom. Zaburzenia metaboliczne wpływające na magazynowanie i wydalanie metalu. Obniżony poziom (poniżej 0,1 µg l⁻¹) rzadko ma znaczenie kliniczne, ale może wynikać z niewłaściwego pobrania próbki lub zanieczyszczenia.
Znaczenie w kontekście zaburzeń neurorozwojowych Chrom pełni rolę kofaktora enzymów biorących udział w metabolizmie glukozy i wrażliwości na insulinę. Nadmierne nagromadzenie chromu, zwłaszcza w formie toksycznej (chrom(VI)), może wywoływać stres oksydacyjny, uszkodzenia mitochondriów oraz zaburzenia sygnalizacji neuronalnej, co potencjalnie wpływa na rozwój i funkcjonowanie mózgu.