Cel badania Badanie ma na celu określenie stężenia białka C3 (komplementu 3) w surowicy krwi. C3 jest kluczowym elementem układu dopełniacza, uczestniczącym w reakcjach zapalnych, usuwaniu immunokompleksów oraz obronie przed infekcjami. Wskazania kliniczne Rozpoznanie i monitorowanie chorób nerek, w szczególności zespołów nefrytycznych (np. kłębuszkowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy – ICD‑10 M32, N00‑N08).
Ocena aktywności chorób autoimmunologicznych, takich jak toczeń, reumatoidalne zapalenie stawów (ICD‑10 M05‑M06) oraz inne stany związane z konsumpcją dopełniacza. Diagnostyka stanów zapalnych o podłożu immunologicznym, w tym zespołów hipersensytywnych i reakcji alergicznych. Wykrywanie niedoboru dopełniacza, który może predysponować do ciężkich zakażeń bakteryjnych. Monitorowanie skuteczności terapii immunosupresyjnej i przeciwzapalnej.
Materiał i metoda Do badania pobiera się krew żylna, z której po odwirowaniu uzyskuje się surowicę. Stężenie C3 oznacza się metodą immunoturbidymetryczną lub immunochemiluminescencyjną, wykorzystując przeciwciała monoklonalne specyficzne dla ludzkiego C3. Przygotowanie pacjenta Nie wymaga specjalnego przygotowania – nie jest konieczna głodówka. Unikać intensywnego wysiłku fizycznego oraz przyjmowania leków przeciwzapalnych (np.
ibuprofen) w ciągu 24 h przed pobraniem, gdyż mogą wpływać na wynik. Próbkę pobiera się w warunkach aseptycznych, najlepiej rano, aby zminimalizować wahania biologiczne. Interpretacja wyników Wartość prawidłowa – zazwyczaj 90‑180 mg/dL (wartości referencyjne mogą się różnić w zależności od laboratorium). Obniżone C3 – sugeruje konsumpcję dopełniacza w chorobach immunologicznych (np.
aktywny toczeń, kłębuszkowe zapalenie nerek), zakażenia bakteryjne, ciężkie stany zapalne lub wrodzony niedobór C3. Podwyższone C3 – rzadko, może wystąpić w stanach o zwiększonej syntezie białek ostrej fazy, np. w niektórych nowotworach lub po intensywnej terapii immunomodulującej.
Znaczenie w diagnostyce zaburzeń neurorozwojowych U pacjentów z zaburzeniami neurorozwojowymi, takimi jak autyzm, zespół PANS/PANDAS, niekiedy obserwuje się nieprawidłowości układu dopełniacza, które mogą wpływać na procesy zapalne w mózgu. Pomiar C3 może pomóc w identyfikacji podłoża immunologicznego tych zaburzeń i w ocenie potrzeby dalszych badań immunologicznych.